Ordubad yaylaqlarında

Uca dağların qoynunda məskunlaşan zəhmətkeş insanlarla görüşə tələsirik. Avtomobilimiz Ordubadın mənzərəli kəndlərini bir-bir geridə qoyur.

Yolboyu barlı-bəhərli bağlarından, bağçalarından məhsul yığan kənd adamları diqqətimizdən yayınmır. 
Təbiət mənzərələrinə isə söz ola bilməz. Yaşıl donunu geymiş kəndlər, gur sulu çaylar, diş göynədən buz kimi bulaqlar uzun yola körpü salır. Nürgüt kəndini keçib üzü dağlara doğru yol alırıq. Ordubadın uca və əzəmətli dağlarının, buz kimi bulaqlarının əhatəsində yerləşən saf havalı, füsunkar təbiətli Süleyman yurdu, Xan çeşməsi, Əyriçay, Çadırdaş, Tüklü Çəmən yaylaqlarında illərdir, insanlar obalar qurar, burda məskən salarlar.

Yaylaqlarda Ordubad rayonunun Kotam, Babək rayonunun Naxışnərgiz, Kəngərli rayonunun Çalxanqala və Xok, Culfa rayonunun Bənəniyar kəndlərindən 10 oba vardır. 12-13 ailə burada yaşayır. Ümumilikdə, təsərrüfatlarda 20 mindən artıq iribuynuzlu və xırdabuynuzlu heyvan saxlanılır. Bizi qarşılayan fermer Xanlar Həşimov bildirir ki, başlanğıcını 80 baş iribuynuzlu, 300 baş xırdabuynuzlu ilə başlamışdıqsa, hazırda təsərrüfatımızda 500 baş iribuynuzlu, 5000 baş xırdabuynuzlu saxlayırıq. Göstərilən baytarlıq xidmətinin nəticəsidir ki, təsərrüfatlarda saxlanılan mal-qaranın və heyvanların cins tərkibi yaxşılaşdırılır, məhsuldarlıq artırılır. Saxlanılan cins keçilər ildə iki dəfə bala verir. Hər keçidən 3 litr süd əldə edilir.
“30 ildir biz bura gəlirik. Ərazini yüksəkliyinə, sərinliyinə, sulu yer olduğuna, genişliyinə görə seçmişik. Səfalı yerlərdir”, – deyir fermer Eylaz Xudanov. Yaylaqda heyvanları bəsləməyin əhəmiyyətindən bəhs edən həmsöhbətimiz bildirir ki, buraların faydalı bitkilərlə, saf sularla zənginliyi heyvanların qidalanmasına müsbət təsir edir. Nəticədə, yüksəkkeyfiyyətli ət və süd məhsulları əldə olunur. Bu da daxili bazarın yerli məhsullarla təminatında önəmli rola malikdir. Digər tərəfdən, kəndli mal-qarasına bu dövr ərzində qış üçün də yem toplamış olur. Elyaz Xudanov onu da deyir ki, burada heyvandarlıqla yanaşı, həm də əkin sahəmiz var. İldə 4-5 ton kartof yığırıq. Hər həftə məhsulumuzu bazara göndəririk. Dolanışığımız yaxşıdır. 
Ömürlərini zəhmətə bağlayan insanlar təsərrüfatın digər sahələrindən də qazanc götürürlər. 10 hektardan artıq sahədə kartof əkilib. Bir sözlə, günlərini hədər keçirməyən zəhmət adamları üçün yorğunluq yad anlayışdır. Onlar torpağa tapınırlar. Təbiətlə təmasda olan bu insanlar elə təbiətin bəxş etdiyi bütün sərvətləri dəyərləndirir, faydalarını öyrənir və tətbiq edirlər. Baldırğan, çaşır turşusunun, min bir dərdə dəva çobanyastığı, kəklikotu, böyrəkotu, qantəpər, yarpız dəmləməsinin əvəzi tapılmaz. Xalidə Kərimova 12 ildir qardaşı ilə birgə Əyriçay obasına gəlir. Həm heyvan saxlayır, həm də dağlardan dərdlərin dərmanı olan bitkiləri toplayır. Onların faydalarını sayan həmsöhbətimiz bildirir ki, bizim dərmana ehtiyacımız olmaz. Bu bitkiləri qurudur, qış uzunu işlədirik. 
Bəli, çox maraqlıdır yaylaq həyatı. Hər evin özünün təndiri var. Təndirdə çörək bişirilər, yeməklərin də əksəriyyəti burda hazırlanar və çox dadlı olar. Burda 3 ay boyunca köç salanlar isə bu nemətlərin qədrini bilirlər. Təbiətin dilini də öyrənib onlar. Açıq ərazilərdir. Əgər canavar sürüyə hücum edər, ziyanlıq verərsə, oba sakinləri bundan heç də pərişan olmaz. Bir yerə toplaşar, həmin ailəyə dəymiş ziyanı birgə aradan qaldırarlar. Bir də atalar yaxşı deyib: “Qurddan qorxan qoyun saxlamaz”. Odur ki, bu yurd yerlərində rahat, asudə yaşayar, təsərrüfatları ilə məşğul olarlar. Xain düşməndən isə onları qoruyan ordumuzun mətin əsgərləri var, arxayındırlar. 
Buralar süni bər-bəzəkdən, dekorasiyadan tamamilə uzaqdır. Nə varsa hər şey təbii, hər şey olduqca sadədir. Təmtəraqlı nəyəsə rast gələ bilmərsən. Yaylağın da gözəlliyi elə bundadır. Şəhərin səs-küyündən uzaq, sərin dağ havası, dumduru bulaq suları və təbii məhsullar.
Müşahidələrimizə əsasən deyə bilərik ki, burada ­qadınların əməyi çox böyükdür. Təmizlik işlərindən tutmuş ta sağım və məhsulların ərsəyə gəlməsinədək. Bu zəhmətkeş insanlarla həmsöhbət olmaq istəsən, gərək saatlarla gözləyəsən. Əl saxlamadan işləyəcəklər ta hava qaralana qədər. Odur ki, harda fürsət düşdü, orda da həmsöhbət olmaq lazımdır. Digər həmsöhbətimiz Nəzakət Haşımova bildirir ki, yaylaq dövrü burada qadınlar şor, lor, kərə, qaymaq və digər ağartı məhsulları istehsal edər, qış azuqələrini hazırlayar, həm də satışa çıxararlar. 
Süddən başqa digər ağartı məhsullarını, hətta qatığı belə konservləşdirib qış çıxana qədər istifadə edərlər. Bir sözlə, bir damcı süd belə, burda hədər getməz. Zəhmətlə qənaətcillikdən bir-birindən ləziz, dadlı və ən əsası yüksəkkeyfiyyətli məhsullar ərsəyə gələr. İstehsal olunan süd məhsulları ərazidəki bulaq sularından istifadə edilərək yaradılan, necə deyərlər, təbii soyutma şəraitində saxlanılır. Buz kimi axar su məhsulların daim sərin qalmasını təmin edir. Alıcı sarıdan heç bir problemləri yoxdur. Maşın-maşın bazarlara daşınan ekoloji cəhətdən təmiz, keyfiyyətli məhsullar böyük həvəslə alınır. Naxçıvanın dadlı məhsullarına bələd olan Bakı şəhər sakinləri də onlara müraciət edirlər. 
Burada təbiət öz qələmi ilə möcüzə yaradıb. Bir tərəfdə əzəmətli dağlar, axar sular, digər tərəfdə təbiət gözəli Göygöl və palıd ağacları ilə zəngin Tillək meşəsi. 
Çadırlardan müvəqqəti yaşayış yeri kimi qurulan və asanlıqla sökülə bilən alaçıqlarla yanaşı, artıq dağların qoynunda daşdan tikilmiş yaşayış binalarına da rast gəlmək olur. 
Hava qaralanda zəhmət adamları əllərini işdən çəkərlər. Burda işıqlanmanı alaçıqda lampalar, çöldə isə ay işığı əvəz edər. Dan yeri söküləndən ta qaş qaralana kimi çalışan zəhmətkeş insanları bir də açılan yeni sabah, dağların arxasından boylanan Günəş səfərbər edəcək.

Ruhiyyə Rəsulova

"Şərq qapısı" qəzeti

15.08.2017 

 

Bölmənin digər xəbərləri

Geriyə İrəli

Prezident İlham Əliyevin Fransaya səfəri başa çatıb

20-07-2018-21-30 Xəbərlər

Prezident İlham Əliyevin Fransaya səfəri başa çatıb

NUHÇIXAN xəbər verir ki, Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin Fransa Prezidenti ...

Təsərrüfat subyektlərindən 25 min 147 hesabat yığılıb

20-07-2018-20-58 Xəbərlər

Təsərrüfat subyektlərindən 25 min 147 hesabat yığılıb

NUHÇIXAN xəbər verir ki,  Naxçıvan Muxtar Respublikası Dövlət Statistika Komitəs...

6 ay ərzində Naxçıvandan Bakıya 6202 nəfər sərnişin daşınıb

20-07-2018-20-30 Xəbərlər

6 ay ərzində Naxçıvandan Bakıya 6202 nəfər sərnişin daşınıb

NUHÇIXAN xəbər verir ki, Naxçıvan Muxtar Respublikası Nəqliyyat Nazirliyində 201...

Culfada müşavirə keçirilib

20-07-2018-20-00 Xəbərlər

Culfada müşavirə keçirilib

NUHÇIXAN xəbər verir ki, Culfa rayonunda 2018-ci ilin birinci yarısında görülən ...

Azərbaycanın basketbol klubları Gürcüstanda beynəlxalq turnirdə iştirak ediblər

20-07-2018-19-46 Xəbərlər

 Azərbaycanın basketbol klubları Gürcüstanda beynəlxalq turnirdə iştirak ediblər

Gürcüstanın Rustavi şəhərində 3×3 basketbol üzrə beynəlxalq turnir keçirilib.

Nağıl, əfsanə, yoxsa həqiqət?!

20-07-2018-19-26 Xəbərlər

Nağıl, əfsanə, yoxsa həqiqət?!

Azərbaycan şifahi xalq ədəbiyyatında nağıl və dastanların özünəməxsus yeri var. ...

Prezidentin ictimai-siyasi məsələlər üzrə köməkçisi bir qrup türkiyəli jurnalistlə görüşüb

20-07-2018-19-15 Xəbərlər

Prezidentin ictimai-siyasi məsələlər üzrə köməkçisi bir qrup türkiyəli jurnalistlə görüşüb

Xəbər verildiyi kimi, Türkiyə-Azərbaycan Media Forumunda iştirak etmək üçün Türk...

20 nəfər məhkumun məşğulluğu təmin olunub

20-07-2018-19-01 Xəbərlər

20 nəfər məhkumun məşğulluğu təmin olunub

NUHÇIXAN xəbər verir ki, Naxçıvan Muxtar Respublikasının Ədliyyə Nazirliyində 20...

Muxtar respublikada arxivlərin fəaliyyəti diqqət mərkəzində saxlanılır

20-07-2018-18-46 Xəbərlər

Muxtar respublikada arxivlərin fəaliyyəti diqqət mərkəzində saxlanılır

NUHÇIXAN xəbər verir ki, Naxçıvan Muxtar Respublikası Dövlət Arxiv İdarəsində ko...

SİYAQUTDA İBADƏT VƏ MƏRASİM EVİ TİKİLİR

20-07-2018-18-30 Xəbərlər

 SİYAQUTDA İBADƏT VƏ MƏRASİM EVİ TİKİLİR

NUHÇIXAN xəbər verir ki, muxtar respublikamızın bütün bölgələrində, o cümlədən Ş...

Naxçıvanda tikintiyə 550 milyon manata yaxın vəsait yönəlib

20-07-2018-18-15 Xəbərlər

Naxçıvanda tikintiyə 550 milyon manata yaxın vəsait yönəlib

NUHÇIXAN xəbər verir ki, muxtar respublikada infrastruktur quruculuğu tədbirləri...

Ağbulaqda bu dəfə istirahət edənlər Naxçıvan Müəllimlər İnstitutunun tələbələri oldu

20-07-2018-17-55 Xəbərlər

Ağbulaqda bu dəfə istirahət edənlər Naxçıvan Müəllimlər İnstitutunun tələbələri oldu

Naxçıvan Muxtar Respublikası Gənclər və İdman Nazirliyinin mətbuat xidmətindən N...

Kanada alimləri gözəgörünməz plaş ixtira ediblər

20-07-2018-17-40 Xəbərlər

Kanada alimləri gözəgörünməz plaş ixtira ediblər

Kanada alimləri insanı görünməz edən plaş ixtira ediblər.

I və IV ixtisas qruplarının imtahan nəticələri açıqlanıb, 15 nəfər 700 bal toplayıb

20-07-2018-17-28 Xəbərlər

I və IV ixtisas qruplarının imtahan nəticələri açıqlanıb, 15 nəfər 700 bal toplayıb

Dövlət İmtahan Mərkəzi (DİM) iyulun 18-də I və IV ixtisas qruplarının abituriyen...

Naxçıvanlı alim Fransada elmi simpoziuma qatılıb

20-07-2018-17-15 Xəbərlər

Naxçıvanlı alim Fransada elmi  simpoziuma qatılıb

AMEA Naxçıvan Bölməsinin İnformasiya şöbəsindən NUHÇIXAN-a bildirilib ki, bölm...

Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin və Fransa Prezidenti Emmanuel Makronun görüşü olub - YENİLƏNƏCƏK

20-07-2018-16-59 Xəbərlər

Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin və Fransa Prezidenti Emmanuel Makronun görüşü olub - YENİLƏNƏCƏK

İyulun 20-də Parisdə, Yelisey Sarayında Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İl...

Naxçıvanda sahibkarlara 10 milyon manatdan artıq kredit verilib

20-07-2018-16-27 Xəbərlər

Naxçıvanda sahibkarlara 10 milyon manatdan artıq kredit verilib

NUHÇIXAN xəbər verir ki, Naxçıvan Muxtar Respublikasında iqtisadiyyatın aparıcı ...

Naxçıvanda 62 min hektar sahədə əkin keçirilib

20-07-2018-16-15 Xəbərlər

Naxçıvanda 62 min hektar sahədə əkin keçirilib

NUHÇIXAN xəbər verir ki, muxtar respublikada əhalinin ərzaq məhsulları ilə etiba...

Bəxtiyar Əsgərov Belçika Krallığının milli bayramı münasibətilə keçirilən tədbirdə iştirak edib

20-07-2018-15-55 Xəbərlər

Bəxtiyar Əsgərov Belçika Krallığının milli bayramı münasibətilə keçirilən tədbirdə iştirak edib

NUHÇIXAN xəbər verir ki, Naxçıvan Muxtar Respublikası daimi nümayəndəliyinin rəh...

Naxçıvanda sabaha olan hava proqnozu

20-07-2018-15-43 Xəbərlər

Naxçıvanda sabaha olan hava proqnozu

Naxçıvan Muxtar Respublikasında iyulun 21-nə gözlənilən hava proqnozu açıqlanıb....

Ağcaqanadlar bu qan qrupu olanları daha tez-tez dişləyir

20-07-2018-15-23 Xəbərlər

Ağcaqanadlar bu qan qrupu olanları daha tez-tez dişləyir

Rusiya alimləri maraqlı araşdırma aparıb. Onlar ağcaqanadların hansı qan qrupu o...

Çində dünya rekordu: 1374 dron eyni anda havada

20-07-2018-15-02 Xəbərlər

Çində dünya rekordu: 1374 dron eyni anda havada

Çinin “EHang Egret” şirkəti eyni anda havada olan dronların sayına görə Ginnesin...

Prezident İlham Əliyevin Fransa Milli Assambleyasının sədri Fransua de Rüji ilə görüşü olub

20-07-2018-14-45 Xəbərlər

Prezident İlham Əliyevin Fransa Milli Assambleyasının sədri Fransua de Rüji ilə görüşü olub

NUHÇIXAN xəbər verir ki, iyulun 20-də Parisdə Azərbaycan Respublikasının Prezide...

Ermənistanda 6 ayda 6303 nəfər ölkə vətəndaşlığından imtina edib

20-07-2018-14-15 Xəbərlər

Ermənistanda 6 ayda 6303 nəfər ölkə vətəndaşlığından imtina edib

Dərin iqtisadi böhran içərisində olan Ermənistanda vətəndaşlıqdan imtina edənlər...

Olimpiya Oyunlarının proqramına 6 yeni idman növü daxil edilib

20-07-2018-14-01 Xəbərlər

Olimpiya Oyunlarının proqramına 6 yeni idman növü daxil edilib

Beynəlxalq Olimpiya Komitəsinin (BOK) İcraiyyə Komitəsi 2022-ci ildə Pekində keç...

“WhatsApp”, “Facebook” və “Telegram” ən təhlükəli əlavələr siyahısına daxil olub

20-07-2018-13-52 Xəbərlər

“WhatsApp”, “Facebook” və “Telegram” ən təhlükəli əlavələr siyahısına daxil olub

Mobil cihazların qorunması üzrə qlobal lider olan “Appthority” şirkəti tez-tez “...

“Tank biatlonu” müsabiqəsində iştirak edəcək Azərbaycan hərbçiləri Moskvaya yola düşüblər

20-07-2018-13-30 Xəbərlər

“Tank biatlonu” müsabiqəsində iştirak edəcək Azərbaycan hərbçiləri Moskvaya yola düşüblər

“Beynəlxalq Ordu Oyunları – 2018” yarışları çərçivəsində keçiriləcək “Tank biatl...

Yanıqda ilk müdaxilə necə olmalıdır?

20-07-2018-12-45 Xəbərlər

Yanıqda ilk müdaxilə necə olmalıdır?

Hər insanın qarşılaşa biləcəyi yanıq bədəndə böyük zədələrə yol aça bilər.

Fransanın “Bouygues Travaux Publics” şirkəti Azərbaycanda nəqliyyat, inşaat, metro tikintisi sahələrində işləməkdə maraqlıdır

20-07-2018-12-15 Xəbərlər

Fransanın “Bouygues Travaux Publics” şirkəti Azərbaycanda nəqliyyat, inşaat, metro tikintisi sahələrində işləməkdə maraqlıdır

İyulun 20-də Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyev Parisdə “Bouyg...

Prezident İlham Əliyevin “CIFAL” qrupunun prezidenti ilə görüşü olub

20-07-2018-11-50 Xəbərlər

Prezident İlham Əliyevin “CIFAL” qrupunun prezidenti ilə görüşü olub

İyulun 20-də Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyevin Parisdə “CIF...