Hər insanın həyatında mənəvi baxımdan çətin günləri olur. Belə anlarda təkliyə üz tuturuq.

O isə tək qaldığımızda belə bizim yol yoldaşımızdır. Bəzən fərqində olmadan yalnızlığımızı belə onunla paylaşırıq. Hə, söhbət musiqidən gedir. Əminliklə deyə bilərəm ki, musiqini sevməyən, onu dinləməyən insan yoxdur. Bu mövzuda tək ayrıcalıq var ki, o da janrdır. Biri gəncliyin verdiyi enerjiylə əlaqəli olaraq pop, digəri isə fərqliliyini musiqi zövqünə də daşıyaraq caz musiqisini sevər. Bəziləri də xalq mahnıları, muğamlar mənə kifayət edər deyib, ağuşuna atar özünü koloritin, keyfiyyətin, unudulmaz səslərin, melodiyaların. Məsələn, mənimçün ən gözəl melodiya hansıdır desələr, Əhməd Cavadın sözlərinə Üzeyir Hacıbəyovun notlarla həyat verdiyi himnimizdir, deyərəm. Dinləyərkən insanın damarında qanı donduran, Vətənə sevgiyi coşduran himnimiz. Gün ərzində dinlədiklərimə gəldikdə isə, janrın heç bir önəmi yoxdur. Ruhuma toxundumu, kifayətdir. Bu isə o deməkdir ki, insanların dinlədikləri musiqi nümunələri də iki hissəyə ayrılır- sevdikləri, bir də ən çox sevdiyi.

Dinləməyinə dinləyirik, amma, görəsən musiqi haqqında nəsə bilirik? Məsələn, necə olub ki, insanoğlu bu böyük kəşfə nail olub,  hisslərimizə müdaxilə edilən səsləri, melodiyaları necə tapıb, bunları yaratmaq onun hardan ağlına gəlib və sair. Məlumatlıyıqmı? Yoxsa musiqi də kortəbii şəkildə sevilənlər sırasındadır? İçində nə olduğu bilinməyən, amma, sevilərək yeyilən yemək kimi…

Musiqi araşdırmaçılarının fikrincə, insanlar ilk musiqi alətləri olaraq daşları, sümük parçalarını və başqa əşyaları bir-birinə vuraraq dəyişik ritmlərlə səslər alıblar. Ümumiyyətlə, detallı və konkret musiqi tarixindən yalnız orta əsrlər dövründən bəhs edilə bilər. Bunun isə fərqli səbəbləri var. Belə ki, not yazısının ancaq orta əsrlərdən etibarən yaranması bəlkə də bu səbəblərdən ən başlıcasıdır.

Musiqi tarixinin araşdırılmasına XIX əsrdə başlanılıb. Bəzi filosof, elm xadimləri müxtəlif fərziyyələr irəli sürüblər. Onların mübahisələri bir sual ətrafında başlayıb: “Bəşər övladı musiqini yaratdı, yoxsa kəşf etdi?”

Musiqi hələ insanlar yaranmazdan əvvəl mövcud olub. Quşların ötməsinin, dənizin dalğasının və ya küləyin səsinin musiqi nümunəsi olmadığını da kim deyir? Bu nöqteyi- nəzərdən yanaşıldığında bəşər övladı musiqini ancaq kəşf edə bilər. İnsanoğlu onu əvvəlcə kəşf, zamanla isə inkişaf etdirdi. Digər tərəfdən isə insan səsini ilk musiqi nümunəsi hesab edən tənqidçilər də var..

Qədimdə musiqi dinə bağlı şəkildə müxtəlif  mərasimlərlə əlaqədar olub. Zamanla isə mərasimlərin xaricinə çıxaraq ictimai yaşayışa daxil edilib.

İndiyə qədər qazıntılardan əldə olunan ən qədim musiqi aləti 1995- ci ildə Sloveniyadan tapılan, təxminən, 43 min illik tarixi olan bir fleytadır.

İfa olunan musiqi əsərlərini yazıya köçürməyi ilk düşünən isə Boetsy (Boethius) olub. Hətta o notlara hərfi ad verərək “Lya” səsi ilə başlayan qammanı da kəşf edib.

Azərbaycanda isə musiqi öz inkişaf tarixinə Üzeyir Hacıbəyovla addım qoyub. Nəinki Azərbaycanda, eləcə də Şərqdə ilk opera, ilk notlu xalq çalğı alətləri orkestri,  ansamblı, musiqi tədris ocaqları, Azərbaycan xalq musiqisinə dair ilk dərs vəsaiti, xalq mahnılarımızın toplanaraq onlardan ibarət məcmuə hazırlanması və daha nələr-nələr – bütün bunlar Üzeyir Hacıbəyovun adı ilə bağlıdır. Sonrasında isə Hacıbəyov ənənələrini davam etdirən istedadlı bir nəsil formalaşıb. Nəticədə, muğamı, sənət inciləri ilə dünyaya səs salan müasir Azərbaycan musiqisi yaranıb!

Bu gün- sentyabr ayının 18-i Milli Musiqi Günüdür. Əlamətdar gün olaraq bu tarixin seçilməsi heç də təsadüfi deyil. Azərbaycan musiqisinin banisi olan Üzeyir Hacıbəyov məhz həmin tarixdə dünyaya göz açıb. Azərbaycan incəsənətinin, musiqi mədəniyyətinin inkişafında olan əvəzsiz ximətlərinə görə ustadın doğum günü hər il ölkəmizdə Milli Musiqi Günü kimi qeyd edilir.

Deyilənə görə incəsənət qısqancdır. O istəyir ki, insan ömrünün çox hissəsini ona həsr eləsin. Əlamətdar gün münasibətilə incəsənətin bu növü ilə məşğul olan, ömrünü ağ-qara pillələrə, simlərə, kamana qatan insanları təbrik edir, dünyanın 7 möcüzəsi (do, re, mi, fa, sol, lya, si) vasitəsilə musiqi tariximizdə unudulmaz  nümunələr yaratmalarını arzulayırıq. Siz isə əziz oxucular, keyfiyyətli musiqi nümunələrini unudulmayan səslərdən dinləyin. İllər keçsə belə ilk günkü kimi öz əhəmiyyətini itirməyən, sevilən, hansısa prinsipə əsaslanaraq öz ladlarımız üzərində qurulan əsərlərin dinləyici kütləsində yer alın. Nəinki növbəti mahnı eşidilən kimi unudulanların. Bununla estetik zövqünüzə də müsbət mənada təsir etmiş olarsınız. Ruhunuzun dinclik tapacağı səslərin qulağınızda əks-səda etməsi diləyilə

Fatma Babayeva

HÜQUQ GUŞƏSİ

HÜQUQ GÜŞESİ

Bölmənin digər xəbərləri

Geriyə İrəli

“Ailə dəyərlərimiz film və fotolarda” müsabiqəsinin qalibləri mükafatlandırılıblar

19-07-2019-21-31 Xəbərlər

“Ailə dəyərlərimiz film və fotolarda” müsabiqəsinin qalibləri mükafatlandırılıblar

Komitənin mətbuat xidmətindən NUHÇIXAN-a verilən məlumata görə, Naxçıvan Muxtar ...

Bəxtiyar Əsgərov rəsmi qəbulda iştirak edib

19-07-2019-21-08 Xəbərlər

Bəxtiyar Əsgərov rəsmi qəbulda iştirak edib

NUHÇIXAN xəbər verir ki, Bakı şəhərində Naxçıvan Muxtar Respublikası daimi nümay...

Naxçıvanda nəqliyyat sektorunda yük daşınması 2,3 faiz artıb

19-07-2019-20-52 Xəbərlər

Naxçıvanda nəqliyyat sektorunda yük daşınması 2,3 faiz artıb

Bu ilin yanvar-iyun aylarında muxtar respublikada nəqliyyat sektorunda 2018-ci i...

Muxtar respublikanın enerji təhlükəsizliyinin təmin olunması istiqamətində ardıcıl işlər görülür

19-07-2019-18-56 Xəbərlər

Muxtar respublikanın enerji təhlükəsizliyinin təmin olunması istiqamətində ardıcıl işlər görülür

2019-cu ilin yanvar-iyun aylarında muxtar respublikada istehsal olunmuş elektrik...

Naxçıvan Muxtar Respublikasında informasiya və rabitə xidmətlərinin dəyəri 26 milyon manatı ötüb

19-07-2019-17-03 Xəbərlər

Naxçıvan Muxtar Respublikasında informasiya və rabitə xidmətlərinin dəyəri 26 milyon manatı ötüb

2019-cu ilin yanvar-iyun aylarında muxtar respublikada informasiya və rabitə xid...

Naxçıvanda 183,8 hektar sahədə meşəsalma və meşəbərpa işləri aparılıb

19-07-2019-15-20 Xəbərlər

Naxçıvanda 183,8 hektar sahədə meşəsalma və meşəbərpa işləri aparılıb

Bu ilin ilk yarım ilində Naxçıvan Muxtar Respublikasında 183,8 hektar sahədə meş...

Muxtar respublikada 6 ayda 133 milyon manatlıq kənd təsərrüfatı məhsulu istehsal olunub

19-07-2019-14-39 Xəbərlər

Muxtar respublikada 6 ayda 133 milyon manatlıq kənd təsərrüfatı məhsulu istehsal olunub

Muxtar respublikada 2019-cu ilin yanvar-iyun aylarında bir il öncəyə nisbətən 2,...

Naxçıvanda 535 milyon 770 min manatdan çox tikinti-quraşdırma işləri görülüb

19-07-2019-13-59 Xəbərlər

Naxçıvanda 535 milyon 770 min manatdan çox tikinti-quraşdırma işləri görülüb

Muxtar respublikada 2019-cu ilin yanvar-iyun aylarında bütün maliyyə mənbələrind...

Prokurorluq əməkdaşları Qaraçuq kənd sakinləri ilə görüşüb

19-07-2019-12-51 Xəbərlər

Prokurorluq əməkdaşları Qaraçuq kənd sakinləri ilə görüşüb

NUHÇIXAN xəbər verir ki, Naxçıvan şəhər prokuroruğunun əməkdaşları Qaraçuq kəndi...

Naxçıvan Muxtar Respublikasında ümumi daxili məhsul istehsalı 1 milyard 279 milyon manatı ötüb

19-07-2019-12-09 Xəbərlər

Naxçıvan Muxtar Respublikasında ümumi daxili məhsul istehsalı 1 milyard 279 milyon manatı ötüb

Naxçıvan Muxtar Respublikasında inkişafı xarakterizə edən əsas göstərici kimi 20...

Muxtar respublikada sənaye məhsulunun istehsal həcmi artıb

19-07-2019-11-35 Xəbərlər

Muxtar respublikada sənaye məhsulunun istehsal həcmi artıb

Naxçıvan Muxtar Respublikası Dövlət Statistika Komitəsindən NUHÇIXAN-a bildirili...

Ötən günün mənzərəsi - VİDEO

19-07-2019-11-17 Xəbərlər

Ötən günün mənzərəsi - VİDEO

NUHÇIXAN muxtar respublikamızın ictimai-mədəni, sosial-iqtisadi yeniliklərini tə...

Muxtar respublikada ordu quruculuğu istiqamətində tədbirlər davam etdirilir

19-07-2019-10-07 Xəbərlər

Muxtar respublikada ordu quruculuğu istiqamətində tədbirlər davam etdirilir

Naxçıvan Muxtar Respublikası Dövlət Statistika Komitəsindən NUHÇIXAN-a verilən m...

Naxçıvan ədəbi mühitinin yetirməsi Kəmalə Ağayeva vəfat edib

18-07-2019-21-52 Xəbərlər

Naxçıvan ədəbi mühitinin yetirməsi Kəmalə Ağayeva vəfat edib

Bu gün şair, dramaturq Kəmalə Ağa qızı Ağayeva vəfat edib. Kəmalə xanım 1936-cı ...

YAP Babək Rayon Təşkilatının iclası keçirildi

18-07-2019-21-26 Xəbərlər

YAP Babək Rayon Təşkilatının iclası keçirildi

NUHÇIXAN xəbər verir ki, Yeni Azərbaycan Partiyası Babək Rayon Təşkilatında 2019...

Muxtar respublikada sağlamlıq imkanları məhdud uşaqların sayı azalıb

18-07-2019-20-01 Xəbərlər

Muxtar respublikada sağlamlıq imkanları məhdud uşaqların sayı azalıb

Naxçıvan Muxtar Respublikası Ailə, Qadın və Uşaq Problemləri Komitəsinin mətbuat...

Əsgər Abdullayev “Araz-Naxçıvan”la müqavilə imzaladı

18-07-2019-18-58 Xəbərlər

Əsgər Abdullayev “Araz-Naxçıvan”la müqavilə imzaladı

NUHÇIXAN xəbər verir ki, Naxçıvan Muxtar Respublikası Futbol Federasiyasının icl...

Naxçıvanda sabaha olan hava proqnozu

18-07-2019-17-11 Xəbərlər

Naxçıvanda sabaha olan hava proqnozu

Naxçıvan Muxtar Respublikasında iyulun 19-na gözlənilən hava proqnozu açıqlanıb....

Naxçıvanda aztəminatlı ailələrin məşğulluğunun təmin olunması istiqamətində işlər davam etdirilir

18-07-2019-12-40 Xəbərlər

Naxçıvanda aztəminatlı ailələrin məşğulluğunun təmin olunması istiqamətində işlər davam etdirilir

Ailə əməyinə əsaslanan fərdi təsərrüfatların yaradılmasına kömək göstərilməsi mə...

Ötən günün mənzərəsi - VİDEO

18-07-2019-11-20 Xəbərlər

Ötən günün mənzərəsi - VİDEO

NUHÇIXAN muxtar respublikamızın ictimai-mədəni, sosial-iqtisadi yeniliklərini tə...

Daimi nümayəndəliyin rəhbəri tədbirdə iştirak edib

18-07-2019-10-41 Xəbərlər

Daimi nümayəndəliyin rəhbəri tədbirdə iştirak edib

NUHÇIXAN xəbər verir ki, Bakı şəhərində Naxçıvan Muxtar Respublikası daimi nümay...

Qədim, ulu – bu günsə, cavan Naxçıvan- tarixi diyarda ilk dəfə olan jurnalist yazır…

18-07-2019-10-23 Xəbərlər

Qədim, ulu – bu günsə, cavan Naxçıvan- tarixi diyarda ilk dəfə olan jurnalist yazır…

Azərbaycanın bu qədim, dilbər guşəsi olan Naxçıvanla bağlı məqalələrimdə onu da ...

Kültəpə və Gülşənabad da müasirləşən kəndlər siyahısına daxil olur - VİDEO

17-07-2019-19-02 Xəbərlər

Kültəpə və Gülşənabad da müasirləşən kəndlər siyahısına daxil olur - VİDEO

Muxtar respublikada həyata keçirilən quruculuq işlərinin növbəti ünvanı Babək ra...

Ordubad Rayon Tarix-Diyarşünaslıq Muzeyində tədbir olub

17-07-2019-18-20 Xəbərlər

Ordubad Rayon Tarix-Diyarşünaslıq Muzeyində tədbir olub

Naxçıvan Muxtar Respublikası Mədəniyyət Nazirliyinin mətbuat xidmətindən NUHÇIXA...

“Səyyari dövlət qulluğu xidməti könüllüyü” startap layihəsinin birinci mərhələsi başa çatıb

17-07-2019-17-37 Xəbərlər

“Səyyari dövlət qulluğu xidməti könüllüyü” startap layihəsinin birinci mərhələsi başa çatıb

Komissiyanın mətbuat xidmətindən NUHÇIXAN-a verilən məlumata görə, Naxçıvan Muxt...

Naxçıvanda sabaha olan hava proqnozu

17-07-2019-16-17 Xəbərlər

Naxçıvanda sabaha olan hava proqnozu

Naxçıvan Muxtar Respublikasında iyulun 18-nə gözlənilən hava proqnozu açıqlanıb....

Новости Нахчывана - VİDEO

17-07-2019-14-17 Xəbərlər

Новости Нахчывана - VİDEO

Агентство «НУХЧЫХАН» представляет важные события, прошедшие в Автономной Республ...

Hərbi liseylərə qəbul imtahanının nəticələri açıqlanıb

17-07-2019-13-02 Xəbərlər

Hərbi liseylərə qəbul imtahanının nəticələri açıqlanıb

Dövlət İmtahan Mərkəzi (DİM) Azərbaycan Respublikası Müdafiə Nazirliyinin hərbi ...

Naxçıvandan Bakıya uçan təyyarəyə quş çırpılıb

17-07-2019-12-43 Xəbərlər

Naxçıvandan Bakıya uçan təyyarəyə quş çırpılıb

İyulun 17-də səhər saatlarında Naxçıvan-Bakı istiqamətində aviareys həyata keçir...

Naxçıvanın ümumtəhsil məktəblərində çalışan müəllimlər üçün ixtisasartırma kursları təşkil edilib

17-07-2019-12-07 Xəbərlər

Naxçıvanın ümumtəhsil məktəblərində çalışan müəllimlər üçün ixtisasartırma kursları təşkil edilib

Naxçıvan Muxtar Respublikası Təhsil Nazirliyi yay tətili günlərində ümumtəhsil m...