Naxçıvanda ən çox sevilən bayramlardan biri də Xıdır Nəbi bayramıdır. Rəvayətə görə Xızır peyğəmbər həmin gün yurdumuza gəlir, özü ilə istilik, yaz nəfəsi, elə şəfa gətirir. Bu Tanrının  yurdumuza olan lütfündən yaranmış inamdır.

Mərhum tarixçi-etnoqraf, tarix elmləri doktoru Qadir Qədirzadə öz araşdırmalarında yazırdı ki, Naxçıvanın bir sıra kəndlərində və Naxçıvan şəhərində fevral ayında, yəni qışın oğlan çağında kiçik çillə tüğyan edən vaxt xalq arasında Xıdır Nəbi adlanan mərasim keçirilir. Etnoqrafik materiallara söykənərək demək olar ki, bayram Kiçik Çillənin onuncu günü, yəni fevralın 9-da qeyd olunur. Həmin mərasimlərdə məqsəd istiliyi çağırmaq, qışı yola salmaqdır.

Naxçıvanda Xıdır Nəbinin ərzaq kimi əsas simvolu qovurğa və qovut hesab edilir. Həmin gün evlərdə qovurğa ilə bərabər çətənə, küncüt, günəbaxan tumu, şabalıd, badam, noxud qovrulur. Qovrulmuş toxumlar buğda qovurğası ilə qarışdırılır. Qarışığa iydə, kişmiş, mövüz və başqa çərəzlər də qatılır. Qovurğa kirkirədə çəkilir və qovut hazırlanır. Quru qovutu yemək çətin olduğundan ona doşab, şəkər tozu əlavə edib ovurlar.

Xıdır Nəbi günü oğlan evindən nişanlı qızlara, ata evindən təzə gəlinlərə pay aparmaq adəti də var.

Bundan başqa “Xıdır axşamı” şər qarışandan sonra oğlanlar əllərinə dəyənək və torba götürüb qapı-qapı gəzər və Xıdır Nəbiyə xalqın illərlə qəlbində yaşatdığı ən səmimi istəklərini bildirər, Xıdır adına pay yığarlar:

 

Xıdıra Xıdır deyəllər,

Xıdırın payın verəllər.

Mən Xıdırın nəyiyəm?

Ayağının nalıyam,

Xanım, ayağa dursana,

Yükün dalın açsana.

Torbanı doldursana,

Qonağı yola salsana.

 

Yalnız bu parçanı dedikdən sonra qapılar açılar və bayram payı verilər. Qovurğadan həyətdəki toyuq-cücəyə də atarlar ki, qışdan çıxmış toyuqlar tezliklə yumurta versinlər.

Qadir Qədirzadənin yazdığına  görə, bütün bunlar Xıdır Nəbi, Xıdır İlyasla bağlı xalq arasında olan adət və inamlardır. Elmi ədəbiyyatlarda, yazılı mənbələrdə Xıdır Nəbi ilə bağlı müxtəlif fikirlər mövcuddur. Lakin adətin Xızır peyğəmbərin şərəfinə keçirildiyi, ondan kömək umulduğu açıq-aydın görünməkdədir:

Xıdır Nəbi, Xıdır İlyas,

Bitdi çiçək, oldu yaz!

Hər bir xalqın adət-ənənələri onun milli dəyərləridir. Min illərin dərin qatlarından süzülüb gələn adət və ənənələrimizi, onlarla bağlı xalq mərasimlərini qorumaq, olduğu kimi gələcək nəsillərə çatdırmaq hər birimizin borcudur.

Qoy yaşanan hər günümüz bayram əhval-ruhiyyəli, bayram sevincli olsun!

HÜQUQ GUŞƏSİ

HÜQUQ GÜŞESİ

Bölmənin digər xəbərləri

Geriyə İrəli

Gənclər Döyüş şöhrəti Muzeyini gəziblər

25-06-2019-20-57 Xəbərlər

Gənclər Döyüş şöhrəti Muzeyini gəziblər

NUHÇIXAN xəbər verir ki, Naxçıvan Muxtar Respublikası Gənclər Fondunun təşkilatç...

İcra hakimiyyətinin işçiləri üçün distant təlim olub

25-06-2019-20-26 Xəbərlər

İcra hakimiyyətinin işçiləri üçün distant təlim olub

NUHÇIXAN xəbər verir ki, Naxçıvanda “Dövlət idarəçiliyində innovativ texnologiya...

“İnam” musiqi qrupu hərbiçilər qarşısında çıxış edib

25-06-2019-19-24 Xəbərlər

“İnam” musiqi qrupu hərbiçilər qarşısında çıxış edib

NUHÇIXAN xəbər verir ki, sağlamlıq imkanları məhdud ifaçılardan ibarət  “İnam” m...

Adı “Qızıl kitab”a düşənlər - VİDEO

25-06-2019-18-53 Xəbərlər

Adı “Qızıl kitab”a düşənlər - VİDEO

Xəbər verdiyimiz kimi Naxçıvan Muxtar Respublikası Ali Məclisinin Sədri Vasif Ta...

Rəssam öz əsrələrini muzeylərə hədiyyə edib

25-06-2019-18-12 Xəbərlər

Rəssam öz əsrələrini muzeylərə hədiyyə edib

NUHÇIXAN xəbər verir ki, Bəhruz Kəngərli Muzeyində Azərbaycan Respublikasının Əm...

Naxçıvanda taxıl biçini mütəşəkkil aparılır - VİDEO

25-06-2019-17-50 Xəbərlər

Naxçıvanda taxıl biçini mütəşəkkil aparılır - VİDEO

Naxçıvan Muxtar Respublikasında bu ilin məhsulu üçün 33 min 308 hektar sahədə ta...

Naxçıvanda Ali Məclisin sessiyası çağırıldı

25-06-2019-17-26 Xəbərlər

Naxçıvanda Ali Məclisin sessiyası çağırıldı

Naxçıvan Muxtar Respublikası Ali Məclisinin bu barədə müvafiq qərarını Naxçıvan ...

“Məzuniyyət hüququ və onun təmin edilməsi” mövzusunda təlim keçirilib

25-06-2019-16-33 Xəbərlər

“Məzuniyyət hüququ və onun təmin edilməsi” mövzusunda təlim keçirilib

Naxçıvan Muxtar Respublikası Maliyyə Nazirliyinin mətbuat xidmətindən NUHÇIXAN-a...

Cəzaçəkmə müəssisəsində profilaktik tibbi müayinələr aparılıb

25-06-2019-12-49 Xəbərlər

Cəzaçəkmə müəssisəsində profilaktik tibbi müayinələr aparılıb

Nazirliyin mətbuat xidmətindən NUHÇIXAN-a verilən məlumata görə, Naxçıvan Muxtar...

Muxtar respublikada ötən ay 8 istehsal sahəsi yaradılıb

25-06-2019-12-25 Xəbərlər

Muxtar respublikada ötən ay 8 istehsal sahəsi yaradılıb

Muxtar respublika iqtisadiyyatının davamlı inkişafının təmin edilməsi, yerli res...

Nakhchivan news - VİDEO

25-06-2019-12-06 Xəbərlər

Nakhchivan news - VİDEO

Nakhchivan State Television presented weekly news program in English, highlighti...

Qazançı-Televernisaj - VİDEO

25-06-2019-11-47 Xəbərlər

Qazançı-Televernisaj - VİDEO

Naxçıvan televiziyasının əməkdaşları Culfa rayonunun Qazançı kəndi ilə bağlı tel...

“Sarsılmaz qardaşlıq 2019”la bağlı yeni videomaterial yayımlanıb - VİDEO

25-06-2019-11-12 Xəbərlər

“Sarsılmaz qardaşlıq 2019”la bağlı yeni videomaterial yayımlanıb - VİDEO

NUHÇIXAN xəbər verir ki, bu il iyun ayının 7-dən 11-dək Naxçıvan Muxtar Respubli...

Şərur Rayon Xalq Teatrı festivalda uğurla çıxış edib

25-06-2019-10-51 Xəbərlər

Şərur Rayon Xalq Teatrı festivalda uğurla çıxış edib

NUHÇIXAN xəbər verir ki, iyunun 23-dən 25-dək Bakı şəhərində “III Respublika Xal...

Ötən günün mənzərəsi - VİDEO

25-06-2019-10-34 Xəbərlər

Ötən günün mənzərəsi - VİDEO

NUHÇIXAN muxtar respublikamızın ictimai-mədəni, sosial-iqtisadi yeniliklərini tə...

Naxçıvanda sabaha olan hava proqnozu

25-06-2019-10-13 Xəbərlər

Naxçıvanda sabaha olan hava proqnozu

Naxçıvan Muxtar Respublikasında iyunun 26-na gözlənilən hava proqnozu açıqlanıb....

Ali Məclisin Sədri Sərəncam imzaladı

24-06-2019-20-07 Rəsmi

Ali Məclisin Sədri Sərəncam imzaladı

Naxçıvan Muxtar Respublikası Ali Məclisinin Sədri Vasif Talıbov iyunun 24-də Gən...

Ali təhsil ocağında Silahlı Qüvvələr Günü qeyd edilib

24-06-2019-19-47 Xəbərlər

Ali təhsil ocağında Silahlı Qüvvələr Günü qeyd edilib

NUHÇIXAN xəbər verir ki, Naxçıvan Dövlət Universitetində 26 İyun – Silahlı Qüvvə...

Prezident Naxçıvanda xidmət edən hərbi qulluqçuları təltif etdi - SƏRƏNCAM

24-06-2019-19-19 Rəsmi

Prezident Naxçıvanda xidmət edən hərbi qulluqçuları təltif etdi - SƏRƏNCAM

Prezident İlham Əliyev iyunun 24-də Azərbaycan Respublikası Müdafiə Nazirliyinin...

“Sarsılmaz qardaşlıq 2019”-Videoçarx - VİDEO

24-06-2019-18-57 Xəbərlər

“Sarsılmaz qardaşlıq 2019”-Videoçarx - VİDEO

Naxçıvan televiziyasının əməkdaşları Naxçıvanda keçirilən “Sarsılmaz qardaşlıq 2...

Naxçıvanın səhiyyə turizmi imkanları yüksək qiymətləndirilib

24-06-2019-17-36 Xəbərlər

Naxçıvanın səhiyyə turizmi imkanları yüksək qiymətləndirilib

NUHÇIXAN xəbər verir ki, 18-20 iyun tarixlərində İranın Ərdəbil şəhərində İqtisa...

Beynəlxalq Əmək Təşkilatının 100 illik yubiley tədbirində Naxçıvan təcrübəsi tanıdılıb - FOTOLAR

24-06-2019-17-12 Xəbərlər

Beynəlxalq Əmək Təşkilatının 100 illik yubiley tədbirində Naxçıvan təcrübəsi tanıdılıb - FOTOLAR

NUHÇIXAN xəbər verir ki, 10-21 iyun tarixlərində İsveçrənin Cenevrə şəhərində Be...

Beşyaşlı uşaqların təhsilə hazırlanması ilə bağlı tədbir keçirilib

24-06-2019-15-59 Xəbərlər

Beşyaşlı uşaqların təhsilə hazırlanması ilə bağlı tədbir keçirilib

NUHÇIXAN xəbər verir ki, Naxçıvan Müəllimlər İnstitutunda  Naxçıvan Muxtar Respu...

Muxtar respublikada şənbə konsertlərinə start verilib

24-06-2019-15-20 Xəbərlər

Muxtar respublikada şənbə konsertlərinə start verilib

Nazirliyin mətbuat xidmətindən NUHÇIXAN-a verilən məlumata görə, Naxçıvan Muxtar...

Naxçıvanda fransız dili fənnini tədris edən müəllimlər üçün kurs

24-06-2019-14-59 Xəbərlər

Naxçıvanda fransız dili fənnini tədris edən müəllimlər üçün kurs

Naxçıvan Muxtar Respublikası Təhsil Nazirliyinin mətbuat xidmətindən NUHÇIXAN-a ...

Ordubad-Televernisaj - VİDEO

24-06-2019-12-43 Xəbərlər

Ordubad-Televernisaj - VİDEO

Naxçıvan televiziyasının əməkdaşları Ordubad rayonu ilə bağlı televernisaj hazır...

Naxçıvan şəhərində Silahlı Qüvvələri Günü münasibətilə konsert olacaq - VİDEO

24-06-2019-11-16 Xəbərlər

Naxçıvan şəhərində Silahlı Qüvvələri Günü münasibətilə konsert olacaq - VİDEO

NUHÇIXAN xəbər verir ki, iyunun 26-da saat 20:00-da Naxçıvan şəhərindəki Heydər ...

Naxçıvanda sabaha olan hava proqnozu

24-06-2019-09-57 Xəbərlər

Naxçıvanda sabaha olan hava proqnozu

Naxçıvan Muxtar Respublikasında iyunun 25-nə gözlənilən hava proqnozu açıqlanıb....

Naxçıvanda sabaha olan hava proqnozu

23-06-2019-14-42 Xəbərlər

Naxçıvanda sabaha olan hava proqnozu

Naxçıvan Muxtar Respublikasında iyunun 24-nə gözlənilən hava proqnozu açıqlanıb....

Naxçıvan Muxtar Respublikasının 95 illiyi münasibətilə tədbir keçirilib

23-06-2019-13-54 Xəbərlər

Naxçıvan Muxtar Respublikasının 95 illiyi münasibətilə tədbir keçirilib

Naxçıvan Şəhər İcra Hakimiyyətinin İctimai-siyasi və humanitar məsələlər şöbəsi ...