Adından və tarixindən həmişə qürurla danışdığımız Nehrəm qədim kəndlərimizdəndir.

Tarixən ölkəmizin ictimai-siyasi həyatında baş verən hadisələrin önündə gedib bu kənd.“Bu dünyada sözdən böyük yadigar yoxdur,zira ki, bütün mal-mülk tələf olub gedər,amma söz qalar”,- deyən  və bu il 150 illiyini qeyd etdiyimiz Cəlil Məmmədquluzadə kimi söz ustası 7 il Nehrəmdə yaşayaraq ədəbi yaradıcılığının ən gözəl nümunələrini burada yaradıb. Xalqımızın böyük oğlu Heydər Əliyevin siyasi xəttini daim dəstəkləyən nehrəmlilər, ötən əsrin 90-cı illərində – ölkəmizin tarixi sınaq qarşısında olduğu bir vaxtda, təlatümlü şəraitdə dahi şəxsiyyətlə Nehrəmdə görüşərək Ona olan inam və sədaqətlərini ifadə etdilər. Bu sədaqət ,etibar əbəs yerə göstərilmirdi.Çünki nehrəmlilər ölkəmizin gələcəyini bu Böyük Şəxsiyyətdə görürdülər. Müstəqillik illərində Nehrəmin muxtar respublikanın abad kəndlərindən birinə çevrilməsi ümummilli liderin siyasi xəttinə olan sadiqliyin bəhrəsidir. Nehrəm müasirləşdikcə,  gözəlləşdikcə burada məskunlaşma artmış, yeni məhəllələr salınmışdır.

Mövzumuz Nehrəm məhəllələridir. Hansı ki, Nehrəmin coğrafi mövqeyinin və ərazi quruluşunun formalaşmasında bu məhəllələr məxsusi rola malikdirlər.Ümumiyyətlə, məhəllələrin salınması və onlarda məskunlaşmanın artmasına ən böyük vasitə vaxtilə həmin ərazilərdə sututarların və yeraltı su mənbələrinin – quyuların  olması idi. Müasir dövrdə Nehrəmdəki bir çox məhəllə adları unudulsa da Çaylaq, Xəndək, Təpəbaşı, Hasar, Qumqala, Selov, Şişkin, Bağarası kimi məhəllələr bu gün də qalmaqdadır.

Bu məhəllələrin  ən böyüyü Çaylaq imiş. Məhəllənin adı nehrəmlilərin şirin şivəsində “Çaylaq” yox, “Kaylaq” kimi səslənir. Mərgalı və Köş düzləri, Qarnıyarıq kimi dağlardan axan sel suları vaxtilə həmin məhəllədə birləşib Araz çayına tökülürdü.Yaşayış məntəqəsinin qədim ibadət ocaqlarından olan Güllü məscid də məhz Çaylaq məhəlləsində yerləşir. Çaylağa yaxın olan məhəllələrdə isə 4 məscidin yerləşməsi tarixən milli-mənəvi və dini dəyərlərə sadiq olan Nehrəm üçün təbii haldır. Çaylaq həm də digər qədim məhəllələrin kəsişdiyi yerdə yerləşir.   

Qədim Çaylağın adı bir də bu kənddən gəlib-getmiş mirzələrin ən böyüyü Cəlil Məmmədquluzadənin bir vaxtlar məhz burada yaşaması ilə əlamətdardır. Yaşlı sakinlər dahi ədibin Nehrəm kəndinə gəlməsini və Çaylaq məhəlləsində məskunlaşmasını ata-babalarından belə eşidiblər:“Günorta azanına bir az qalmış Çaylaq məhəlləsindəki məscidin qabağında fayton dayandı, sərnişin balaca əl çamadanını götürüb, ehtiyatla yerə düşdü.Cəlil Məmmədquluzadə Çaylaqla Bağçabaşı məhəlləsindən gələn dar küçənin kəsişməsindəki birmərtəbəli, möhrə ilə tikilmiş evdə yaşamışdı.”

1890-1897-ci illərdə Nehrəmdə yaşayıb burada məktəb açaraq ilk dəfə qızları təhsilə cəlb edən dahi demokrat Mirzə Cəlil Həlimə xanım Nağı qızı ilə ailə həyatı qurmuş, bu izdivacdan Münəvvər xanım Məmmədquluzadə dünyaya gəlmişdir. Münəvvər xanım müxtəlif illərdə Çaylaq və Qumqala məhəllələrində yaşamış, Nehrəmdə tibb bacısı kimi fəaliyyət göstərmişdir.

Çaylaq məhəlləsinin qurtaracağı Təpəbaşı məhəlləsinə dayanır. Bu məhəllədə eyniadlı məscid və tarixi İmamzadə türbəsi yerləşir. Ötən əsrin əvvəllərində quldur Andronik Ozanyan Culfa rayonunun Yaycı kəndindən başlayaraq Əlincəçay ətrafı kəndlərə,oradan Sirab və ətraf yaşayış məntəqələrinə  divan tutduğu bir vaxtda nehrəmlilər düşmənə qarşı inadlı mübarizə aparmışlar. Həmin vaxt kənddə mövcud bir topu Xəndək, Çaylaq, Təpəbaşı məhəlləsi boyunca gəzdirərək düşmənin diqqətini yayındırmış, qarşı tərəfi silah-sursat sarıdan zəngin olduqlarına inandırmışdılar. Kənd sakinlərinin sözlərinə görə, qız-gəlinlərin düşmənə əsirdüşmə ehtimalını düşünən kənd ağsaqqalları onları məscidlərdən birinə toplayıblar.Cavanlara isə neft dolu qablar və kibrit verərək məğlubiyyət üz verərsə, binanı yandırmağı tapşırıblar.

Ötən əsrin 90-cı illərində   ölkəmizin və muxtar respublikamızda siyasi sabitliyin və vahid idarəetmənin olmadığı bir vaxtda nehrəmlilər “Klubun qabağı” adlanan məhəllədə dahi şəxsiyyət Heydər Əliyevlə görüşərək ümummilli liderin Azərbaycan Ali Sovetliyinə deputat kimi namizədliyini irəli sürdülər. Bu gün həmin “Klubun qabağı” adlanan məhəllə Nehrəmdə “Heydər Parkı” kimi tanınır və üçrəngli bayrağımızın dalğalandığı bu ərazi  kənd sakinləri üçün  müqəddəs, əziz sayılır.

Nehrəm məhəllələrinə təkcə coğrafi anlayış kimi yanaşmaq yanlış olardı.Çünki bu məhəllələr yüz illərin mənəvi dəyərlərini,adət-ənənələrini qoruyub yaşadır. Bineyi qədimdən olduğu kimi, indi də Nehrəmdə Təpəbaşı məhəlləsində toy mağarı qurulan zaman kəndin ən aşağı məhəlləsindən – Qarağanlıdan bura camaat axışıb gəlir, toy yiyəsinin sevincinə şərik çıxaraq qol götürüb oynayırlar. Əgər birinin yası düşsə, ev sahibinin xəbəri olmadan qohum-qonşu dəfn və yas mərasimi üçün lazım olan tədbiri tökərlər.

Dünən olduğu kimi,bu gün də məhəllələrin əsas mənəvi atributları ağsaqqal və ağbirçəklərdir.Kəndinə qəlbən vurğun olan, Nehrəmə üz tutan zaman bir növü bələdçi kimi hər zaman müraciət etdiyimiz kənd ağsaqqalı  Tofiq Abutalıbov deyir ki, ta qədimdən ağsaqqal sözünə, ağbirçək öyüdünə kənddə böyük hörmət olub.Sözünün kəsəri və ictimaiyyət arasında böyük nüfuzu olan, mübahisəli məsələlərdə ədalətli mövqe nümayiş etdirən ağsaqqallara  Nehrəmdə “müvəkkil” deyilirdi. Onlar hər hansı ailə münaqişəsini,elçiliyi, qohum-qonşunun mübahisəli mövzularını ədalətlə həll edərdilər. Necə deyərlər, bu insanların sözünün üzərinə söz  deyən yox idi. İndi tarixə çevrilən bu qədim məhəllələrin hər bir evində salınan süfrənin (Naxçıvan dialektində dəstərxan) başına ən azı 5-6 uşaq yığışardı.  

 

“Şərqin səhəri” qəzeti

HÜQUQ GUŞƏSİ

HÜQUQ GÜŞESİ

Bölmənin digər xəbərləri

Geriyə İrəli

Cəlil Məmmədquluzadənin ev muzeyində interaktiv dərs keçirilib

21-02-2019-21-02 Xəbərlər

Cəlil Məmmədquluzadənin ev muzeyində interaktiv dərs keçirilib

NUHÇIXAN xəbər verir ki, Cəlil Məmmədquluzadənin ev muzeyində keçirilən interakt...

Ötən ay Naxçıvanda əsas kapitala yönəldilmiş vəsaitin 92 faizi tikinti-quraşdırma işlərinə sərf olunub

21-02-2019-20-39 Xəbərlər

Ötən ay Naxçıvanda əsas kapitala yönəldilmiş vəsaitin 92 faizi tikinti-quraşdırma işlərinə sərf olunub

Ötən aya muxtar respublikada bütün maliyyə mənbələrindən əsas kapitala 36 milyon...

Beynəlxalq Ana Dili Günü ilə bağlı tədbir olub

21-02-2019-20-08 Xəbərlər

Beynəlxalq Ana Dili Günü ilə bağlı tədbir olub

NUHÇIXAN xəbər verir ki, Naxçıvan Muxtar Respublika Kitabxanasında Beynəlxalq An...

Görkəmli bioloq alim, flora və faunanın yorulmaz tədqiqatçısı

21-02-2019-19-50 Xəbərlər

Görkəmli bioloq alim, flora və faunanın yorulmaz tədqiqatçısı

Azərbaycanın elmi ictimaiyyətinin yaxşı tanıdığı gözəl ziyalı, bioloq alim, AMEA...

Babək rayonunda dövlət qulluqçuları üçün seminar təşkil edilib

21-02-2019-19-29 Xəbərlər

Babək rayonunda dövlət qulluqçuları üçün seminar təşkil edilib

Naxçıvan Muxtar Respublikası Ali Məclisinin Sədri yanında Dövlət Qulluğu Məsələl...

“Xocalı faciəsi: səbəbləri, nəticələri və dərsləri” mövzusunda elmi konfrans keçirilib

21-02-2019-19-10 Xəbərlər

“Xocalı faciəsi: səbəbləri, nəticələri və dərsləri” mövzusunda elmi konfrans keçirilib

AMEA Naxçıvan Bölməsinin İnformasiya şöbəsindən NUHÇIXAN-a verilən məlumata görə...

Naxçıvan Muxtar Respublikası Ali Məclisinin Sədri Yaponiyanın ölkəmizdəki səfiri ilə görüşüb

21-02-2019-18-53 Xəbərlər

Naxçıvan Muxtar Respublikası Ali Məclisinin Sədri Yaponiyanın ölkəmizdəki səfiri ilə görüşüb

Fevralın 21-də Naxçıvan Muxtar Respublikası Ali Məclisinin Sədri Vasif Talıbov Y...

İnşa yazı müsabiqəsinin qalibləri mükafatlandırılıb

21-02-2019-17-31 Xəbərlər

İnşa yazı müsabiqəsinin qalibləri mükafatlandırılıb

NUHÇIXAN xəbər verir ki, muxtar respublikanın ümumtəhsil məktəblərində “Mənim an...

Ali Məclisin Sədri Sərəncam imzaladı

21-02-2019-14-57 Rəsmi

Ali Məclisin Sədri Sərəncam imzaladı

Naxçıvan Muxtar Respublikası Ali Məclisinin Sədri Vasif Talıbov fevralın 21-də T...

Naxçıvanda ailə təsərrüfatları, sadə vətəndaşlar ordumuzla həmrəylik nümayiş etdirirlər

21-02-2019-12-03 Xəbərlər

Naxçıvanda ailə təsərrüfatları, sadə vətəndaşlar ordumuzla həmrəylik nümayiş etdirirlər

Ümummilli liderimiz Heydər Əliyevin əsasını qoyduğu ordu quruculuğu siyasəti Azə...

Naxçıvanda Nemətullah Naxçıvani ilə bağlı kitab nəşr olunub

21-02-2019-11-30 Xəbərlər

Naxçıvanda Nemətullah Naxçıvani ilə bağlı kitab nəşr olunub

NUHÇIXAN xəbər verir ki, “Əcəmi” Nəşriyyat Poliqrafiya Birliyində  “Nemətullah N...

Ötən günün mənzərəsi - VİDEO

21-02-2019-10-20 Xəbərlər

Ötən günün mənzərəsi - VİDEO

NUHÇIXAN muxtar respublikamızın ictimai-mədəni, sosial-iqtisadi yeniliklərini tə...

Naxçıvanda ümumi daxili məhsulun həcmi artıb

21-02-2019-09-44 Xəbərlər

Naxçıvanda ümumi daxili məhsulun həcmi artıb

NUHÇIXAN xəbər verir ki, muxtar respublikada 2019-cu ilin yanvar ayında 168 mily...

Naxçıvan Muxtar Respublikasının əhalisinin sayı açıqlanıb

21-02-2019-09-15 Xəbərlər

Naxçıvan Muxtar Respublikasının əhalisinin sayı açıqlanıb

Naxçıvan Muxtar Respublikası əhalisinin sayında artım baş verib.

Mirzə Cəlilin “Hekayələr”i müzakirə edilib

20-02-2019-19-29 Xəbərlər

Mirzə Cəlilin “Hekayələr”i müzakirə edilib

NUHÇIXAN xəbər verir ki, Cəlil Məmmədquluzadə adına Naxçıvan şəhər 2 nömrəli tam...

Litseydə Beynəlxalq Ana Dili Günü qeyd edilib

20-02-2019-19-00 Xəbərlər

Litseydə Beynəlxalq Ana Dili Günü qeyd edilib

NUHÇIXAN xəbər verir ki, Naxçıvan Qızlar liseyində Beynəlxalq Ana Dili Günü ilə ...

Ali təhsil ocağında konfrans olub

20-02-2019-18-33 Xəbərlər

Ali təhsil ocağında konfrans olub

NUHÇIXAN xəbər verir ki, Naxçıvan Dövlət Universitetində magistrantların elmi tə...

Новости Нахчывана - VİDEO

20-02-2019-17-50 Xəbərlər

Новости Нахчывана - VİDEO

Агентство «НУХЧЫХАН» представляет важные события, прошедшие в Автономной Республ...

Sədərək məktəbliləri arasında inşa yazı müsabiqəsi keçirilib

20-02-2019-14-28 Xəbərlər

Sədərək məktəbliləri arasında inşa yazı müsabiqəsi keçirilib

NUHÇIXAN xəbər verir ki, bu gün Sədərək rayon 1№-li  tam  orta  məktəbində mər...

Şahbuz Dövlət Təbiət Qoruğu ərazisində təlim keçirilib

20-02-2019-13-59 Xəbərlər

Şahbuz Dövlət Təbiət Qoruğu ərazisində təlim keçirilib

Fövqəladə Hallar Nazirliyinin  mətbuat xidmətindən NUHÇIXAN-a verilən məlumata g...

Ötən günün mənzərəsi - VİDEO

20-02-2019-09-30 Xəbərlər

Ötən günün mənzərəsi - VİDEO

NUHÇIXAN muxtar respublikamızın ictimai-mədəni, sosial-iqtisadi yeniliklərini tə...

Ötən il Naxçıvan şəhərində 120-yə yaxın idman yarışı keçirilib

19-02-2019-20-45 Xəbərlər

Ötən il Naxçıvan şəhərində 120-yə yaxın idman yarışı keçirilib

NUHÇIXAN xəbər verir ki, Naxçıvan Şəhər İcra Hakimiyyətində bədən tərbiyəsinin i...

Naxçıvan Muxtar Respublikasında yerləşən hərbi hissələrdə Silahlara Nəzarət inspeksiyası keçirilib - FOTOLAR

19-02-2019-20-12 Xəbərlər

Naxçıvan Muxtar Respublikasında yerləşən hərbi hissələrdə Silahlara Nəzarət inspeksiyası keçirilib - FOTOLAR

Əlahiddə Ümumqoşun Ordunun mətbuat xidmətindən NUHÇIXAN-a verilən məlumata görə,...

Muxtar respublikada təhsilin nəticələri ölkə üzrə ümumi statistik göstəricilərdən yüksəkdir

19-02-2019-19-15 Xəbərlər

Muxtar respublikada təhsilin nəticələri ölkə üzrə ümumi statistik göstəricilərdən yüksəkdir

Naxçıvan Muxtar Respublikasında təhsilin inkişafı prioritet məsələdir.

İmadəddin Nəsiminin 650 iliyi Şərurda qeyd olunub

19-02-2019-18-44 Xəbərlər

İmadəddin Nəsiminin 650 iliyi Şərurda qeyd olunub

NUHÇIXAN xəbər verir ki, Şərur rayonunda böyük Azərbaycan şairi İmadəddin Nəsimi...

Dövlət qulluqçuları üçün seminar təşkil edilib

19-02-2019-17-42 Xəbərlər

Dövlət qulluqçuları üçün seminar təşkil edilib

NUHÇIXAN xəbər verir ki, Ordubad və Culfa rayonlarında “Dövlət qulluqçularının e...

“Naxçıvan” Universitetində təcrübəqabağı konfrans keçirilib

19-02-2019-17-23 Xəbərlər

“Naxçıvan” Universitetində təcrübəqabağı konfrans keçirilib

NUHÇIXAN xəbər verir ki,“Naxçıvan” Universitetində pedaqoji profilli ixtisasla...

AMEA Naxçıvan Bölməsində elmi konfrans olub

19-02-2019-17-01 Xəbərlər

AMEA Naxçıvan Bölməsində elmi konfrans olub

AMEA Naxçıvan Bölməsinin İnformasiya şöbəsindən NUHÇIXAN-a verilən məlumata görə...

Şərur rayonunda kompleks baytarlıq tədbirləri görülüb - FOTOLAR

19-02-2019-15-24 Xəbərlər

Şərur rayonunda kompleks baytarlıq tədbirləri görülüb - FOTOLAR

NUHÇIXAN xəbər verir ki, Naxçıvan Muxtar Respublikası Dövlət Baytarlıq Xidməti Ş...

Nakhchivan news - VİDEO

19-02-2019-12-15 Xəbərlər

Nakhchivan news - VİDEO

Nakhchivan State Television presented weekly news program in English, highlighti...