Yadımdadır... Babamın bir dostu var idi. Uşaq olduğum üçün hətta adını da unutmuşam.

Bizə şəkilli kağızlar gətirirdi. O getdikdən sonra babamdan bunların nə olduğunu soruşurdum. Babamın özü də deyəsən nə olduğunu yaxşı bilmirdi. Ona gör də  “boyayla çəkilmiş çiçək şəkilləridir”- deyirdi. Babamın dostunun növbəti gəlişində bunların nə olduğunu özündən soruşdum. Güldü və niyə soruşduğumu bilmək istədi. Sadəcə, maraqlıdır- dedim. Çünki mən də bütün uşaqlar kimi şəkillər çəkirdim, ancaq o şəkillər belə fərqli və gözəl olmurdu. Cavabında ona bir qabda su, kağiz, fırça gətirməyimi istədi. Gətirdim. Cibindən 3 balaca ağzı bağlı qab çıxardı. Uşaq həyəcanı ilə səbirsizlik etdim, nə olduğunu soruşdum. “ Gözlə” - dedi. Suyu gətirdim. Əlində olan balaca qabların içində rənglər vardı... Hələ də xatırlayıram, biri tünd bənövşəyi, biri qirmizi rəng idi, birinin içində isə maye vardı. Suyun içinə mayedən töküb qarışdırmağa başladı. Sonra rəngləri əlavə etdi... Suyun üzərində fərqli görüntülər yarandı, onlara fırça ilə toxunsa da rənglər bir-birinə qarışmırdı. Kağızı suyun üzərində sərdi, bir az gözləyib sonra  yavaşca götürdü. Bu həyatımda gördüyüm ən fərqli və ən gözəl rəsm əsəri idi. Bu əsər mənim gözümün qabağında, bir neçə dəqiqənin içərisində yaranmışdı. Mən özümü möcüzə görən bir adam kimi hiss edirdim. O rənglər, biri-birinə qarışan, amma harmoniyası və ardıcıllığı pozulmayan kompozisiya hələ də yadımdadır. Bu ebrudur- dedi qoca rəssam. – Ebru?- deyə maraqla soruşdum. – Bəli, düz eşitdin-dedi. Təəssüf ki, o rəsmi qoruyub saxlaya bilmədim. Amma naxışlar yaddaşımda əbədi ilişib qaldı...     

Bu üslubda işlənən gözəl rəsm əsəri yaxın günlərdə yenidən internetdə qarşıma çıxdı. O uşaqlıq illərinə qayıtdım... Ebru ilə bağlı məlumat toplamağa başladım. Məlum oldu ki, rəssamlığın bir üslubu olan ebru üslubunda rəsm çəkən zaman musiqiyə qulaq asmaq insana xüsusi zövq verir, onun ruhunu dincəldir. Yəni ebru həm sənət, həm də istirahətdir. Ebruyla ilk  dəfə tanış olanlar üçün onun su üzərində hazırlanan müxtəlif bir rəsm əsəri olduğunu deyə bilərəm. Ebrunun iş xüsusiyyəti bir qədər sadə və maraqlıdır. Amma digər janrlarda hər hansı rəsm əsərini çəkərkən onun yanlış yerlərini təzədən işləmək olur. Amma ebrunu silmək olmur ve ebru təkrar olunmazdır. Bir dəfə hazırlanmış ebru heç zaman sonradan çəkilmiş ebruya bənzəmir.

Ebru sənətinin hansı ölkədə və nə vaxt yarandığı məlum deyil. Ancaq Şərq ölkələrinə aid bir naxış sənəti olduğu düşünülməkdədir. Bəzi mənbələridə Hindistanda ortaya çıxdığı yazılır. Bəzi mənbələrə görə isə Türküstandakı Buxara əyalətində yaranaraq qədim İpək you ilə Osmanlılara keçib. Ebru sənətinin kökünün IX-X əsrlərə qədər uzandığı məlumdur. X əsrdə çinli Su Yijian bir əsərində ebru sənətini fırça, mürəkkəb, mürrəkkəbdaşı və bəzəkli kağız "Wen Fang Si Pu" (çalışmağın dörd xəzinəsi) kimi qeyd edir. Avropalı səyyahlar tərəfindən İstanbuldan öz ölkələrinə apardıqları ebru kağızları əvvəl Almaniyada, sonra isə Fransa və İtalyada “mərmər kağızı” və ya “türk mərmər kağızı”, hətta “türk kağızı” adı ilə tanınıb və hazırlanmağa başlanıb. Ebru sənətinə aid rəsmlər hər ölkənin incəsənət anlayışına görə bir-birindən fərqlənir. 

Ebru haqqında türkcə qələmə alınmış ən qədim əsər təxminən 1615-ci  ildə yazılan “Tərtib-i Risale-i Ebri" adlı kitab hesab olunur.  Osmanlı dövründə müstəqil bir sənət və yaradıcılıq qolu olan ebruçuluq XX əsrin başlanğıcında yaddan çıxmağa başladı. 

Lakin ebru, onu nəsildən-nəslə az da olsa yaşadan və ötürən sənətkarların sayəsində dünyanın fərqli nöqtələrində hələ də yaşadılmaqda və sevilməkdədir.

Ebru sənəti adətən sehrli bir ayna kimi, sizi sizə əks etdirir. Bu sənətin texnologiyası əslində çox sadədir. Suya xüsusi və fərqli məhlul qatılır və bu məhlul suyu qatılaşdırır və boyaların bir-birinə qarışmasına imkan vermir. Həmin məhlulun tərkibi üyüdülmüş nar dənələri və dəniz yosunlarının qarışığından ibarətdir. Bəzən isə bu mayeni kəsilən iribuynuzlu heyvanların ödü də əvəz edir. Fırça hazırlamaq üçün at tükündən, əsasən də yaşlı atın quyruq tüklərindən istifadə olunur.

Hətta ebru sənəti ilə məşğul olmaq heç bir xüsusi istedad və ya rəssamlıq təhsili də tələb etməyə bilər. Lakin, ebrunun da öz xüsusi tələbkarlığı var - o bir zövq işidir, istirahətdir, ruhun sakitləşdirilməsidir.  Ebru sənətini öz daxilində fərqli - “şal ebru”, “bülbül yuvası”, “daraqlı ebru”, “dalğalı ebru” növlərinə bölmək olar.  Bir zamanlar babamın qonağı olan o qoca rəssamın  yaratdığı rəsmlərin bu növlərdən hansına aid olduğunu xatırlamıram. Bəlkə elə o özü də bundan xəbərsiz qəlbinin arzularını, hiss etdiyi duyğuları ebrunun köməyi ilə insanlara çatdırmağa çalışırmış. Lakin bir şeyə əminəm – onun vasitəsilə tanış olduğum ebru bu gün də yaddaşımın bir parçasında ən işıqlı xatirə kimi yaşamaqdadır. Kim bilir, bəlkə bir gün özümdə əlimə fırça götürüb bu sehrli rəsmlərdən birini çəkmək istədim...  

Aysu Məhərrəmli

HÜQUQ GUŞƏSİ

HÜQUQ GÜŞESİ

Bölmənin digər xəbərləri

Geriyə İrəli

Naxçıvanda sabaha olan hava proqnozu

20-09-2020-17-14 Xəbərlər

Naxçıvanda sabaha olan hava proqnozu

Naxçıvan Muxtar Respublikasında sentyabrın 21-nə gözlənilən hava proqnozu açıqla...

Külüsdə yeni mərasim evinin tikintisi davam etdirilir

20-09-2020-15-47 Xəbərlər

Külüsdə yeni mərasim evinin tikintisi davam etdirilir

Bu gün muxtar respublikamızı bütünlüklə əhatə edən, intensiv şəkildə həyata keçi...

Seyid Əzim Şirvaninin “Qəzəllər” kitabı Özbəkistanda nəşr edilib

20-09-2020-15-16 Xəbərlər

Seyid Əzim Şirvaninin “Qəzəllər” kitabı Özbəkistanda nəşr edilib

Azərbaycan klassik poeziyasının görkəmli nümayəndəsi və maarifçi Seyid Əzim Şirv...

İşçiyə əmək kitabçasının dublikatının verilməli olduğu hallar

20-09-2020-10-15 Xəbərlər

İşçiyə əmək kitabçasının dublikatının verilməli olduğu hallar

Əmək kitabçası işçinin əmək fəaliyyətini və əmək stajını təsdiq edən əsas sənədd...

Şahmat üzrə Sədərək rayon birinciliyinin qalibləri mükafatlandırılıb

19-09-2020-17-42 Xəbərlər

Şahmat üzrə Sədərək rayon birinciliyinin qalibləri mükafatlandırılıb

NUHÇIXAN İnformasiya Agentliyi xəbər verir ki, Sədərək rayonunun ümumtəhsil məkt...

Naxçıvanda sabaha olan hava proqnozu

19-09-2020-16-20 Xəbərlər

Naxçıvanda sabaha olan hava proqnozu

Naxçıvan Muxtar Respublikasında sentyabrın 20-nə gözlənilən hava proqnozu açıqla...

Ötən günün mənzərəsi - VİDEO

19-09-2020-14-19 Xəbərlər

Ötən günün mənzərəsi - VİDEO

NUHÇIXAN İnformasiya Agentliyi muxtar respublikamızın ictimai-mədəni, sosial-iqt...

Naxçıvanda “Milli Musiqi Günü” münasibətilə canlı konsert təşkil olunub

19-09-2020-12-26 Xəbərlər

Naxçıvanda “Milli Musiqi Günü” münasibətilə canlı konsert təşkil olunub

NUHÇIXAN İnformasiya Agentliyi xəbər verir ki, Naxçıvan Dövlət Filarmoniyasının ...

NDU-da Milli Musiqi Günü qeyd olunub

19-09-2020-11-27 Xəbərlər

NDU-da Milli Musiqi Günü qeyd olunub

Naxçıvan Dövlət Universiteti Konservatoriyasında Milli Musiqi Gününə həsr olunmu...

Gəzməyə Vətən yaxşı…

19-09-2020-09-21 Xəbərlər

Gəzməyə Vətən yaxşı…

Turizm ölkəmizin qeyri-neft sektorunda prioritet istiqamətlərdən birini təşkil e...

Naxçıvanın informasiya blokadası sahəsindəki böyük qələbəsi

18-09-2020-17-59 Xəbərlər

Naxçıvanın informasiya blokadası sahəsindəki böyük qələbəsi

Naxçıvan Muxtar Respublikasının tarixinə 1990-cı ildən başlayaraq informasiya bl...

“Naxtel” Məhdud Məsuliyyətli Cəmiyyətinin yeni binası istifadəyə verilib - VİDEO

18-09-2020-17-05 Xəbərlər

“Naxtel” Məhdud Məsuliyyətli Cəmiyyətinin yeni binası istifadəyə verilib - VİDEO

Sentyabrın 18-də “Naxtel” Məhdud Məsuliyyətli Cəmiyyətinin yeni binası istifadəy...

“Naxtel” Məhdud Məsuliyyətli Cəmiyyəti üçün müasir iş şəraiti yaradılıb

18-09-2020-16-44 Xəbərlər

“Naxtel” Məhdud Məsuliyyətli Cəmiyyəti üçün müasir iş şəraiti yaradılıb

Ölkə Prezidenti cənab İlham Əliyev informasiya texnologiyalarının əhəmiyyətini q...

Səhiyyə fədaisi, cəfakeş həkim Əqil Mehdiyev

18-09-2020-16-41 Xəbərlər

Səhiyyə fədaisi, cəfakeş həkim Əqil Mehdiyev

“Əsl xoşbəxt həkimlər ümumi ideallar naminə özünü tibb elminə həsr edənlər və ba...

Ali Məclisin Sədri Sərəncam imzaladı

18-09-2020-15-38 Rəsmi

Ali Məclisin Sədri Sərəncam imzaladı

Naxçıvan Muxtar Respublikası Ali Məclisinin Sədri Vasif Talıbov sentyabrın 18-də...

Ali Məclisin Sədri Sərəncam imzaladı

18-09-2020-15-26 Rəsmi

Ali Məclisin Sədri Sərəncam imzaladı

Naxçıvan Muxtar Respublikası Ali Məclisinin Sədri Vasif Talıbov sentyabrın 18-də...

Muxtar respublikada müasir nəqliyyat sistemi yaradılıb

18-09-2020-15-19 Xəbərlər

Muxtar respublikada müasir nəqliyyat sistemi yaradılıb

İqtisadi inkişafın və sosial tərəqqinin təmin olunmasında nəqliyyat sektoru mühü...

Ötən ay muxtar respublikada 102 nəfərə əmək pensiyası təyin olunub

18-09-2020-13-50 Xəbərlər

Ötən ay muxtar respublikada 102 nəfərə əmək pensiyası təyin olunub

Naxçıvan Muxtar Respublikası Dövlət Sosial Müdafiə Fondunun mətbuat xidmətindən ...

Müəllimlərin işə qəbulu üçün keçirilən test imtahanlarında 414 nəfər keçid balını toplayıb

18-09-2020-13-11 Xəbərlər

Müəllimlərin işə qəbulu üçün keçirilən test imtahanlarında 414 nəfər keçid balını toplayıb

Naxçıvan Muxtar Respublikası Ali Məclisinin Sədri yanında Dövlət Qulluğu Məsələl...

Bəxtiyar Əsgərov Beynəlxalq Qırmızı Xaç Komitəsinin Azərbaycandakı nümayəndəliyinin yeni təyin olunan rəhbəri ilə görüşüb

18-09-2020-12-45 Xəbərlər

Bəxtiyar Əsgərov Beynəlxalq Qırmızı Xaç Komitəsinin Azərbaycandakı nümayəndəliyinin yeni təyin olunan rəhbəri ilə görüşüb

NUHÇIXAN İnformasiya Agentliyi xəbər verir ki, Bakı şəhərində Naxçıvan Muxtar Re...

Ötən günün mənzərəsi - VİDEO

18-09-2020-11-13 Xəbərlər

Ötən günün mənzərəsi - VİDEO

NUHÇIXAN İnformasiya Agentliyi muxtar respublikamızın ictimai-mədəni, sosial-iqt...

Bakı şəhər sakini: Naxçıvanda qonaqpərvərlik, abadlıq, təmizlik gördüm

18-09-2020-09-57 Xəbərlər

Bakı şəhər sakini: Naxçıvanda qonaqpərvərlik, abadlıq, təmizlik gördüm

Bu yaxınlarda ailəsi ilə birlikdə Naxçıvanda olan paytaxt sakini Elsun Əliyev mu...

Naxçıvanda dövlət musiqi təhsili müəssisələrinə işə qəbul üçün test imtahanları keçirilir

17-09-2020-16-44 Xəbərlər

Naxçıvanda dövlət musiqi təhsili müəssisələrinə işə qəbul üçün test imtahanları keçirilir

Naxçıvan Muxtar Respublikası Ali Məclisinin Sədri yanında Dövlət Qulluğu Məsələl...

Əqil Mehdiyevin 100 illik yubileyi qeyd olunacaq - SƏRƏNCAM

17-09-2020-15-21 Rəsmi

Əqil Mehdiyevin 100 illik yubileyi qeyd olunacaq - SƏRƏNCAM

Naxçıvan Muxtar Respublikası Ali Məclisinin Sədri Vasif Talıbov sentyabrın 17-də...

Şərur rayonunun Qaraburc və Şəhriyar kəndlərinin infrastrukturu yenilənir - VİDEO

17-09-2020-14-23 Xəbərlər

Şərur rayonunun Qaraburc və Şəhriyar kəndlərinin infrastrukturu yenilənir - VİDEO

Muxtar respublikanın hər bölgəsi kimi Şərur  rayonu da müasir infrastrukturu ilə...

Ötən səkkiz ayda muxtar respublika iqtisadiyyatına 201 milyon 197 min manat kredit ayrılıb

17-09-2020-13-44 Xəbərlər

Ötən səkkiz ayda muxtar respublika iqtisadiyyatına 201 milyon 197 min manat kredit ayrılıb

Muxtar respublikada bu ilin 8 ayı ərzində banklar və kredit təşkilatları tərəfin...

Ötən ay muxtar respublika ərazisində qanunsuz yaşayan 3 əcnəbi aşkarlanıb

17-09-2020-11-55 Xəbərlər

Ötən ay muxtar respublika ərazisində qanunsuz yaşayan 3 əcnəbi aşkarlanıb

Bu barədə Dövlət Miqrasiya Xidmətinin mətbuat xidmətindən NUHÇIXAN İnformasiya A...

AMEA Naxçıvan Bölməsində elmi-praktik seminar keçirilib

17-09-2020-11-17 Xəbərlər

AMEA Naxçıvan Bölməsində elmi-praktik seminar keçirilib

Bölmənin mətbuat xidmətindən NUHÇIXAN İnformasiya Agentliyinə bildirilib ki, Böl...

Ötən günün mənzərəsi - VİDEO

17-09-2020-09-57 Xəbərlər

Ötən günün mənzərəsi - VİDEO

NUHÇIXAN İnformasiya Agentliyi muxtar respublikamızın ictimai-mədəni, sosial-iqt...

Pandemiyanın Naxçıvanda özəl sektora təsiri və bununla bağlı təkliflər müzakirə olundu

16-09-2020-18-28 Xəbərlər

Pandemiyanın Naxçıvanda özəl sektora təsiri və bununla bağlı təkliflər müzakirə olundu

NUHÇIXAN İnformasiya Agentliyi xəbər verir ki, “Pandemiyanın Naxçıvanda özəl sek...