Naxçıvanın müdafiə qalası Sədərəkdən reportaj- FOTOLAR

Ötən əsrin 90-cı illərində torpaqlarımızın müdafiə qalası rolunu oynayan Sədərək bu gün abadlığın, inkişafın ünvanıdır. Naxcivantv.az-ın əməkdaşları rayon mərkəzi Heydərabadda və Sədərək kəndində olublar.               

Dörd tərəfdən dağlarla sipərlənən Sədərək sözün həqiqi mənasında qalanı xatırladır. Heydərabad qəsəbəsi isə bu qalanın ən ucqar, düşmənlə burun-buruna dayanan nöqtəsidir. Amma adını daşıdığı ulu öndər Heydər Əliyevin  azərbaycançılıq, dövlətçilik siyasətinin işığında inkişaf edən bu qəsəbə sözün həqiqi mənasında abaddır. Abadlığın əsası isə sərhəddən başlayan Sədərəyin ordumuz tərəfindən lazımınca qorunmasıdır. Ulu Dədə Qorqudun “Torpağı əkmirsənsə onu qorumağa, onu qorumursansa əkməyə dəyməz” müdrik fikri öz təsdiqini bu yurd yerinin timsalında tapıb. Bu gün Sədərək həm qorunur, həm də gülüstana çevrilir. Ağrılı-acılı günlər bu diyardan çox uzaqdadır.

Sədərək həm də Azərbaycanın Türkiyə ilə sərhəd olan yeganə rayonudur. Burda fəaliyyət göstərən Gömrük-keçid məntəqəsindən hər gün minlərlə insan istifadə edir. Bu diyar ölkəmizin qərbə açılan qapısıdı. Hazırda Sədərəkdə ən müasir gömrük kompleksi də inşa olunur.

Kənd müəllimi İsmayıl İsmayılbəyli deyir ki, ulu öndərimizin Sədərəyə verdiyi xüsusi önəm nəticəsində burda yeni rayon yaradıldı, rayon mərkəzi Heydərabad qəsəbəsi salındı, rayonun Sədərək və Qarağac kəndləri müasirləşdi, bütün təsərrüfat sahələrinin inkişafı üçün hərtərəfli şərait yaradıldı.

Sədərəyə gəlib torpaq uğrunda şəhid olan Vətən oğullarının uyuduğu xiyabana baş çəkməmək olmaz. Ötən əsrin 90-cı illərində sədərəklilər erməni işğalçılarına qarşı inadla mübarizə aparmış, onlarla sakin son damla qanına qədər döyüşərək şəhid olmuş, qədim yurdu qorumuşlar. İndi bu igidlərin uyuduqları Şəhidlər xiyabanı yaşlı, gənc – bütün sədərəklilərin and yeridir.

Sədərək məktəblərində təhsil alan uşaqların arzusu böyükdür. Sədərək kənd 2 nömrəli tam orta məktəbin 9-cu sinif şagirdi Nurşən Məmişova iqdisatçı olmaq arzusundadır:

“Mən dərslərimə yaxşı çalışıram ki, gələcəkdə bu vətən üçün xeyirli övlad olam. Yaşadığım bu rayon üçün önəmli işlər görmək istəyirəm. Bu vətənin azadlığı üçün canından keçən şəhidləri yaxşı tanıyıram, mən də çalışacam ki, bu vətənin inkişafı üçün əlimdən gələni edəm”.

Məktəbin gənc müəllimlərindən Qəhrəman Eyvazov isə Naxçıvan şəhər sakini olmasına baxmayaraq Sədərəkdə yaşayıb-işləyir. Vətən sərhəddində gələcəyimiz olan uşaqların təlim-tərbiyəsinin keşiyində dayanmağı özünə şərəf bilir:

“Sədərək rayonuna təyinatımı aldım və burada mənzillə təmin olundum. Bütün avadanlıqlarla təchiz olunmuş və müasir standartlara cavab verən məktəbdə bu vətənə xidmət etmək mənim üçün qürurvericidir”.

Rayon məktəblərində şəraitdən söz düşmüşkən qeyd edək ki,  Sədərək kənd 1 nömrəli tam orta məktəbi də müasir binası ilə göz oxşayır. Hansı ki, bu məktəb bir vaxt top mərmilərinin hədəfi olub.

Məktəbin tarix müəllimi Polad Rzazadə də elə bu məktəbdə təhsil alıb. Deyir ki, mən burada təhsil alanda məktəbimiz kifayət qədər şəraitsiz idi:

“Yenidən qurulduqdan olunduqdan sonra məktəb müasir təhsil avadanlıqları, istilik sistemi ilə təchiz olunub. Burada elm və təhsilin inkişafı üçün hər cür şərait vardır”.

Heydərabad qəsəbəsindəki şahmat məktəbində isə gənclər, əsasən də məktəblilər asudə vaxtlarını keçirir, şahmatın sirlərinə yiyələnirlər.

Rayonda həm də 36 müəllimin işlə təmin olunduğu, 118 şagirdin təhsil aldığı yeni uşaq musiqi məktəbi də fəaliyyət göstərir. Şagirdlər əsasən milli musiqi alətlərinə maraq göstərirlər. 30 şagird tar ixtisası üzrə təhsil alır. Məktəbin milli musiqi alətlərindən ibarət ansambılı da mövcuddur.

Sədərəkdə gənc nəslin təlim-tərbiyəsinə hələ lap uşaq yaşlarından başlanılır. Rayonda iki uşaq baxçası da fəaliyyət göstərir.

Adı “Kitabi Dədə Qorqud” dastanında da çəkilən qədim oğuz eli-Sədərəyin sakinləri öz keçmişlərinə, ənənələrinə də qırılmaz tellərlə bağlıdırlar. Sədərək rayon tarix-diyarşünaslıq muzeyi isə Sədərək tarixinin təbliğ edildiyi məkandır.

 Muzeyin fond mühafizi Novruz Əliyev bildirir ki, muzeyə rayonda yerləşən ümumtəhsil məktəblərinin ekskursiyası təşkil olunur, həmçinin açıq dərslər keçirilir.

Sədərəkdə minillərdən bəri formalaşan milli musiqi, sənətkarlıq, mətbəx, folklor, bir sözlə - milli dəyərlər sistemi var. Bu dəyərlərin qorunduğu, təbliğ edildiyi məkanlar isə mədəniyyət müəssisələridir. Bu müəssisələrin daha yaxşı şəraitdə fəaliyyət göstərməsi üçün rayonda yeni Mədəniyyət evi tikilir.

Sədərəyin torpağı, havası qəhrəmanlıq, zəhmət qoxur. Minbir zəhmətlə hasilə gətirilən, yalnız Sədərəyə məxsus şəkildə bişirilən təndir çörəyinin ətri aləmi götürür. Qonağı olduğumuz Nəcibə nənənin bu qədim kulinariya mədəniyyətini necə qoruyub yaşatdığının canlı şahidi oluruq.

Nəcibə nənə deyir ki, mətbəx mədəniyyətimizi yaşatmaq bizim borcudur.

Azərbaycan Yazıçılar Birliyinin üzvü, şair-tədqiqatçı Kəmalə Əliyeva ilə söhbətimiz zamanı məlum oldu ki, Sədərək rayonunun mədəniyyət kollektivi burada bişirilən çörək növləri ilə “Naxçıvanqala”da keçirilən çörək festivalında da iştirak edib:

“Sədərəyə məxsus olan qilik çörəyinin bir  neçə növü var: kələfətir qilik, çitəmə qilik və sadə qilik. Qiliyin tarixi eradan əvvələ gedib dayanır deyirlər. Çörəyin tapılmadığı zamanlarda gilnən buğdanın qarışımından hazırlanan bir çörək növü olub. Adı elə ordan qalıb – gil-ik. Cızbızlı yaymac isə quzu ətindən bişirilir, əslində deyirlər ki, pizza İtaliyada icad olunub, ama bizim cızbızlı yaymacımız Pizzanın lap qədim variantıdır”.

Rayonda çörək sexi də fəaliyyət göstərir. Burada çörək kürədə bişirilir. Bu da ona xüsusi dad verir.

Sexin işçisi Qadir İmaməliyev deyir ki, burada təndir çörəyi, zavod çörəyi, balaca çörəklər, somun çörəyi, kərpic çörəyi bişiririk. Bizim çörəyimizin fərqi ondadır ki, odda bişir və dadı, xüsusi ləzzəti olur.   Hətta muxtar respublikamızın digər rayonlarından da bura çörək almağa gələnlər olur.

Sədərək kəndinin mərkəzi də 2012-ci ildə abadlaşdırılıb, yeni və müasir görkəm alıb.

Kənd sakini   İsgəndər Qədimov deyir ki, müharibələri də, çətinlikləri də görmüşük, indi də şükür asanlıqları da görürük:

“Bu kəndin keçmişi elə idi ki, qabaqlar burada külək əsəndə, yağış yağanda durmaq olmurdu, toz torpaq, palçıq olurdu. İndi buralar abadlaşdırılıb, park salınıb, hər şey qaydasındadı, dolanışığımız yaxşıdı”.

Kəndin mərkəzində bazar da yaradılıb. Bazarda rayon əhalisi həm istehsal etdikləri məhsulları sata bilir, həm də tələbatlarını ödəmək üçün lazım olan ərzaq və sənaye məhsullarını əldə edirlər.

Rayon əhalisinin əsas məşğuliyyətinə gəldikdə isə şübhəsiz, kənd təsərrüfatıdır. Geniş otlaqlar, bərəkətli torpaqlar və suvarma kanalı burada maldarlığın və əkinçiliyin inkişaf etməsinə səbəb olub. Təkcə ötən il rayon ərazisində 1941 hektar taxıl əkilib və 6301 ton məhsul götürülüb. Bu il isə əkin sahələri bir az da genişləndirilərək 2217 hektara çatdırılıb. Güzəştli texnika və gübrə təminatı, dövlətin kəndli və fermerlərə ayırdığı güzəştli kreditlər  rayon sakinlərini həm sevindirir, həm də torpağa məhəbbətini artırır.

Sədərək həm də qədim üzümçülük ənənələri ilə məşhurdur. Əvvəllər burada hətta şərab zavodu da fəaliyyət göstərib. İndi demək olar ki, bütün sədərəklilərin həyətində üzüm bağı var. Sədərəyin üzümçülük şöhrəti yenidən özünə qaytarılır. Keçirilən iməciliklərdə Heydərabad qəsəbəsinin yaxınlığındakı ərazidə 30 min  üzüm qələmi payızda əkilməsi üçün torpağa basdırılıb.

Vəzir İmamverdiyev bu  işin mütəxəssisidir. Deyir ki, keçən il bizdə məhsuldarlıq yüksək olduğuna görə, bu ildə 30 minə yaxın üzüm qələmi payızda əkilmək üçün torpağa basdırılıb.

Əjdəkan dağının cənub ətəyində salınan bu yurd yerimizin insanları firavan həyat sürür, gələcəyə inamla baxır və gecələri rahat uyuyurlar. Çünki Sədərək etibarlı əllərdədir. Güclü dövlətimiz, qüdrətli ordumuz, vətənpərvər insanlarımız Vətənimizin hər bir qarışının keşikçisidir.  

 

                                                                      Şahmərdan Əhmədli

NTV Xəbər

HÜQUQ GUŞƏSİ

HÜQUQ GÜŞESİ

Bölmənin digər xəbərləri

Geriyə İrəli

Azərbaycan Ordusunda başlayan əməliyyat təlimində Naxçıvan Qarnizonu qoşunları da iştirak edir - VİDEO

12-11-2019-17-28 Xəbərlər

Azərbaycan Ordusunda başlayan əməliyyat təlimində Naxçıvan Qarnizonu qoşunları da iştirak edir - VİDEO

NUHÇIXAN xəbər verir ki, Azərbaycan Ordusunda keçirilən əməliyyat təlimi çərçivə...

Ramin İsmayılov Qaz İstismar Xidmətinin rəisi təyin edildi - FƏRMAN

12-11-2019-17-07 Rəsmi

Ramin İsmayılov Qaz İstismar Xidmətinin rəisi təyin edildi - FƏRMAN

Naxçıvan Muxtar Respublikası Ali Məclisinin Sədri Vasif Talıbov noyabrın 12-də R...

Müasirləşən Naxçıvanımız və onun kəndləri - VİDEO

12-11-2019-15-03 Xəbərlər

Müasirləşən Naxçıvanımız və onun kəndləri - VİDEO

Muxtar respublikada aparılan kompleks quruculuq işləri bu gün də davam etdirilir...

Ötən günün mənzərəsi - VİDEO

12-11-2019-14-00 Xəbərlər

Ötən günün mənzərəsi - VİDEO

NUHÇIXAN muxtar respublikamızın ictimai-mədəni, sosial-iqtisadi yeniliklərini tə...

AzTV-də Əlincəqalaya həsr edilən reportaj yayımlanıb - VİDEO

12-11-2019-11-56 Xəbərlər

AzTV-də Əlincəqalaya həsr edilən reportaj yayımlanıb  - VİDEO

Azərbaycan Dövlət Televiziyasının əməkdaşları qədim tariximizin bir parçası olan...

Yeni texnologiyaların tətbiqinə diqqət artırılır

12-11-2019-10-28 Xəbərlər

Yeni texnologiyaların tətbiqinə diqqət artırılır

Naxçıvan Muxtar Respublikası Rabitə və Yeni Texnologiya Nazirliyinin Mətbuat xid...

Naxçıvanda daha bir fitnes zalı fəaliyyətə başlayıb - VİDEO

11-11-2019-18-41 Xəbərlər

Naxçıvanda daha bir fitnes zalı fəaliyyətə başlayıb - VİDEO

NUHÇIXAN xəbər verir ki, muxtar respublikamızda “Absolute fit” adlı yeni idman z...

Amerikalı turist : “Naxçıvan dünyanın ən təmiz şəhəridir” - VİDEO

11-11-2019-17-31 Xəbərlər

Amerikalı turist : “Naxçıvan dünyanın ən təmiz şəhəridir” - VİDEO

Böyük Britaniya və Amerikadan Naxçıvana gələn turistlər buranın fərqli bir yer o...

Sərhədlərimiz etibarlı mühafizə olunur - VİDEO

11-11-2019-16-33 Xəbərlər

Sərhədlərimiz etibarlı mühafizə olunur - VİDEO

“Naxçıvan” Əlahiddə Sərhəd Diviziyasında qış mövsümünə hazırlıq işləri  başa  ça...

Mustafa Kamal Atatürk Naxçıvanda anıldı - VİDEO

11-11-2019-15-22 Xəbərlər

Mustafa Kamal Atatürk Naxçıvanda anıldı - VİDEO

NUHÇIXAN xəbər verir ki, Türkiyənin Naxçıvandakı Baş Konsulluğunda Mustafa Kamal...

Ali Məclisin Sədri Fərman imzalayıb

11-11-2019-14-59 Rəsmi

Ali Məclisin Sədri Fərman imzalayıb

Naxçıvan Muxtar Respublikası Ali Məclisinin Sədri Vasif Talıbov noyabrın 8-də Na...

Qaranlıq dünənlərdən nur parlayan sabahlara

11-11-2019-10-59 Xəbərlər

Qaranlıq dünənlərdən nur parlayan sabahlara

“...Naxçıvan təkcə İslam aləminin deyil, bütün dünyanın ən işıqlı şəhərdir.

Gənc sərhədçilər and içdilər - VİDEO

09-11-2019-18-44 Xəbərlər

Gənc sərhədçilər and içdilər - VİDEO

“Naxçıvan” Əlahiddə Sərhəd Diviziyasında da gənc əsgərlərin andiçmə mərasimi olu...

Daxili Qoşunların gənc əsgərləri hərbi andı qəbul edib

09-11-2019-18-15 Xəbərlər

Daxili Qoşunların gənc əsgərləri hərbi andı qəbul edib

NUHÇIXAN xəbər verir ki, Daxili Qoşunların “Naxçıvan”  Əlahiddə Əməliyyat Briqad...

Naxçıvanda Dövlət Bayrağı Gününə həsr olunmuş iməcilik keçirilib - VİDEO

09-11-2019-17-17 Xəbərlər

Naxçıvanda Dövlət Bayrağı Gününə həsr olunmuş iməcilik keçirilib - VİDEO

Azərbaycan Xalq Cümhuriyyəti hökumətinin 1918-ci il 9 noyabr tarixli qərarı ilə ...

Sığorta işinin təşkili müzakirə edildi

09-11-2019-17-01 Xəbərlər

Sığorta işinin təşkili müzakirə edildi

NUHÇIXAN xəbər verir ki, Naxçıvan Şəhər İcra Hakimiyyətində Naxçıvan Muxtar Resp...

“Naxçıvan” Universitetində Dövlət Bayrağı Günü qeyd edilib

09-11-2019-15-30 Xəbərlər

“Naxçıvan” Universitetində Dövlət Bayrağı Günü qeyd edilib

NUHÇIXAN xəbər verir ki, “Naxçıvan” Universitetdə  təşkil edilən tədbirdə  ali t...

Naxçıvanda sabaha olan hava proqnozu

09-11-2019-14-29 Xəbərlər

Naxçıvanda sabaha olan hava proqnozu

Naxçıvan Muxtar Respublikasında noyabrın 10-na gözlənilən hava proqnozu açıqlanı...

Ötən günün mənzərəsi - VİDEO

09-11-2019-11-31 Xəbərlər

Ötən günün mənzərəsi - VİDEO

NUHÇIXAN muxtar respublikamızın ictimai-mədəni, sosial-iqtisadi yeniliklərini tə...

Payız kənd tam orta məktəbinin komandası ikinci dəfə respublika çempionu oldu

09-11-2019-11-00 Xəbərlər

Payız kənd tam orta məktəbinin komandası ikinci dəfə respublika çempionu oldu

“Vətənin Müdafiəsinə Hazıram” poliatlon çoxnövçülüyü üzrə respublika final mərhə...

9 noyabr Azərbaycan Respublikasının Dövlət Bayrağı Günüdür

09-11-2019-00-00 Xəbərlər

9 noyabr Azərbaycan Respublikasının Dövlət Bayrağı Günüdür

Müstəqilliyimizin və dövlətçiliyimizin rəmzi-Azərbaycan bayrağı.

Şərur rayonunun Zeyvə və Düdəngə kəndlərində yeni içməli su sistemi qurulub

08-11-2019-19-21 Rəsmi

Şərur rayonunun Zeyvə və Düdəngə kəndlərində yeni içməli su sistemi qurulub

Əhalinin keyfiyyətli içməli su ilə təmin olunması muxtar respublikada aparılan q...

Xidmət mərkəzində lazımi şərait yaradılıb

08-11-2019-19-19 Rəsmi

Xidmət mərkəzində lazımi şərait yaradılıb

NUHÇIXAN xəbər verir ki, həmin gün yeni xidmət mərkəzinin də açılışı olub.

Müasir kənd yolları inkişafın göstəricisidir

08-11-2019-19-17 Rəsmi

Müasir kənd yolları inkişafın göstəricisidir

NUHÇIXAN xəbər verir ki, noyabrın 8-də Yeni Havuş-Xətai kənd avtomobil yolu yeni...

Yeni kənd mərkəzi istifadəyə verilib

08-11-2019-19-12 Rəsmi

Yeni kənd mərkəzi istifadəyə verilib

NUHÇIXAN xəbər verir ki, noyabrın 8-də Yeni Havuş və Xətai kəndlərini əhatə edən...

Şərur rayonunun Yeni Havuş və Xətai kəndlərində geniş quruculuq işləri aparılıb

08-11-2019-19-07 Rəsmi

Şərur rayonunun Yeni Havuş və Xətai kəndlərində geniş quruculuq işləri aparılıb

“Ulu öndər Heydər Əliyevin fəaliyyəti və siyasəti nəticəsində biz bugünkü Azərba...

Süni divara dırmanma üzrə muxtar respublika birinciliyinin qalibləri müəyyənləşib

08-11-2019-16-11 Xəbərlər

Süni divara dırmanma üzrə muxtar respublika birinciliyinin qalibləri müəyyənləşib

Naxçıvan Muxtar Respublikası Gənclər və İdman, Təhsil nazirlikləri və Hava və Ek...

Naxçıvanlı atlet “41-ci İstanbul Marafonu”nda uğurlu nəticə qazanıb

08-11-2019-15-29 Xəbərlər

Naxçıvanlı atlet “41-ci İstanbul Marafonu”nda uğurlu nəticə qazanıb

Türkiyənin İstanbul şəhərində keçirilən “41-ci İstanbul Marafonu”nda iştirak edə...

Tələbələrə özgüvənin həyatımızda rolu izah edilib

08-11-2019-14-42 Xəbərlər

Tələbələrə özgüvənin həyatımızda rolu izah edilib

NUHÇIXAN xəbər verir ki, Naxçıvan Dövlət Universitetində tələbələrə “Fərdi inkiş...

Cəlil Məmmədquluzadənin “Seçilmiş əsərləri” Bolqarıstanda çap olunub

08-11-2019-14-00 Xəbərlər

Cəlil Məmmədquluzadənin “Seçilmiş əsərləri” Bolqarıstanda çap olunub

Azərbaycan Milli Elmlər Akademiyasının vitse-prezidenti, Nizami Gəncəvi adına Əd...